{"id":108373,"date":"2023-06-05T06:29:10","date_gmt":"2023-06-05T06:29:10","guid":{"rendered":"https:\/\/alj.com\/perspective\/sailing-towards-a-sustainable-future\/"},"modified":"2024-01-15T08:03:02","modified_gmt":"2024-01-15T08:03:02","slug":"sailing-towards-a-sustainable-future","status":"publish","type":"perspective","link":"https:\/\/alj.com\/tr\/perspective\/sailing-towards-a-sustainable-future\/","title":{"rendered":"S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir gelece\u011fe do\u011fru yelken a\u00e7mak"},"content":{"rendered":"

Bir petrol tankeri batmad\u0131k\u00e7a, bir y\u00fck gemisi S\u00fcvey\u015f Kanal\u0131\u2019n\u0131 t\u0131kamad\u0131k\u00e7a veya 28.000 lastik \u00f6rdek karaya vurmad\u0131k\u00e7a (30 y\u0131l boyunca man\u015fetleri dolduran unutulmaz bir olay) haberlerde k\u00fcresel deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 sekt\u00f6r\u00fcne pek yer verilmez[1]<\/a>.<\/p>\n

Sekt\u00f6r\u00fcn \u00e7evre \u00fczerindeki etkisi de nispeten d\u00fc\u015f\u00fck. Her ne kadar hacim olarak k\u00fcresel ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n yakla\u015f\u0131k %80\u2019ini olu\u015ftursa da ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k emisyonunun yaln\u0131zca %10\u2019undan ve toplam sera gaz\u0131 emisyonunun yaln\u0131zca %3\u2019\u00fcnden sorumlu[2]<\/a>.<\/p>\n

Tabii %3 kula\u011fa az gibi gelebilir. Ancak d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik talebin artmas\u0131, denizcilik emisyonlar\u0131n\u0131n son y\u0131llarda di\u011fer sekt\u00f6rlerin \u00e7o\u011fundan daha fazla artt\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyor. Baz\u0131 uzmanlar, hi\u00e7bir eylemde bulunulmazsa \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki on y\u0131llar i\u00e7inde deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n, k\u00fcresel emisyonlar\u0131n %10-13\u2019\u00fcnden sorumlu hale gelece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.[3]<\/a><\/p>\n

Sera gaz\u0131 emisyonlar\u0131n\u0131; k\u00fck\u00fcrt oksitler (SOx), nitrojen oksitler (NOx), partik\u00fcl madde (PM) gibi kirleticileri ve yak\u0131t t\u00fcketimini azaltarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik stat\u00fcs\u00fcn\u00fc iyile\u015ftirmesi konusunda deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 sekt\u00f6r\u00fc \u00fczerinde artan bir bask\u0131 var.<\/p>\n

\"\"K\u00fcresel deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 denetleyen BM organ\u0131 Uluslararas\u0131 Denizcilik \u00d6rg\u00fct\u00fc (International Maritime Organization – IMO<\/a>), bunu d\u00fczenlemede \u00f6nemli bir role sahip. IMO, 2030 y\u0131l\u0131na kadar %40 verimlilik kazanc\u0131 elde etme hedefi belirledi[4]<\/a> ve 2050 y\u0131l\u0131na kadar uluslararas\u0131 deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan kaynaklanan toplam emisyonlarda 2008 seviyelerine k\u0131yasla en az %50\u2019lik bir azaltmaya gidilmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n

Bu iddial\u0131 bir hedef ancak sekt\u00f6r\u00fcn \u00f6l\u00e7e\u011fi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n net s\u0131f\u0131r hedeflerine ula\u015f\u0131labilmesi i\u00e7in \u00f6nce bu hedefe ula\u015f\u0131lmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n

\u00dc\u00e7 segment (d\u00f6kme y\u00fck gemileri, tankerler ve konteyner gemileri), deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 sekt\u00f6r\u00fcndeki CO2<\/sub> sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k %65\u2019inden sorumlu ve sekt\u00f6rdeki nakliyat hacminin yakla\u015f\u0131k %90\u2019\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor. \u0130yi haber \u015fu ki; di\u011fer y\u00fck ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 t\u00fcrleriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda deniz yolu en temiz olan\u0131, en az\u0131ndan emisyon bak\u0131m\u0131ndan. Deniz yolunda ton kilometre ba\u015f\u0131na 20-25\u00a0gram\u00a0CO2<\/sub> \u00fcretiliyor ve bu rakam, di\u011fer ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k kategorilerindeki rakamla k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fck: Kara yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ton kilometre ba\u015f\u0131na \u00fcretilen CO2<\/sub> miktar\u0131 genellikle 50-150\u00a0gram aras\u0131nda de\u011fi\u015firken havac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcnde ise bu rakam 600\u00a0grama kadar \u00e7\u0131kabiliyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Bununla birlikte son ara\u015ft\u0131rmalar[5]<\/a>; sekt\u00f6rde halihaz\u0131rda ba\u015flat\u0131lan karbonsuzla\u015ft\u0131rma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ra\u011fmen, k\u00fcresel ticaretin s\u00fcregiden geni\u015flemesi nedeniyle 2050 y\u0131l\u0131na kadar deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 emisyonlar\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir art\u0131\u015f g\u00f6r\u00fclebilece\u011fine i\u015faret ediyor.<\/p>\n

Sekt\u00f6r 2018 y\u0131l\u0131nda yakla\u015f\u0131k 300\u00a0milyon ton fosil yak\u0131t t\u00fcketti. Ticari \u00fcr\u00fcnlere y\u00f6nelik k\u00fcresel talep artt\u0131k\u00e7a deniz yoluyla nakliyat hacimlerinin, i\u00e7inde bulundu\u011fumuz y\u00fczy\u0131l\u0131n ortas\u0131na kadar her y\u0131l ortalama %1,3 artmas\u0131 bekleniyor. Uluslararas\u0131 Yenilenebilir Enerji Ajans\u0131\u2019n\u0131n belirtti\u011fi \u00fczere[6]<\/a> k\u00fcresel denizcilik sekt\u00f6r\u00fc bir \u00fclke olsayd\u0131, en \u00e7ok CO2<\/sub> \u00fcreten alt\u0131nc\u0131 veya yedinci \u00fclke olurdu.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

De\u011fi\u015fim dalgalar\u0131<\/h2>\n

Deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir hale getirme \u00e7abalar\u0131nda baz\u0131 ilerlemeler oldu. Geli\u015fen teknoloji sayesinde gemi motorlar\u0131 enerji a\u00e7\u0131s\u0131ndan daha verimli hale geldi ve i\u015fletim uygulamalar\u0131ndaki de\u011fi\u015fiklikler emisyonlar\u0131 azaltt\u0131. \u00d6rne\u011fin yak\u0131t t\u00fcketimini azaltmak i\u00e7in kas\u0131tl\u0131 olarak yava\u015flama uygulamas\u0131 olan \u201cyava\u015f buharlama\u201d sayesinde 2008-2012 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ton mil ba\u015f\u0131na emisyon yo\u011funlu\u011fu %13 azalt\u0131ld\u0131.<\/p>\n

Ancak deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn k\u00fcresel \u00f6l\u00e7e\u011fi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ben, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik konusunda anlaml\u0131 iyile\u015ftirmeler sa\u011flamak i\u00e7in d\u00fczenlemelerin hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131na inan\u0131yorum. IMO, \u201cGemilerden Kaynaklanan Kirlili\u011fin \u00d6nlenmesine \u0130li\u015fkin Uluslararas\u0131 S\u00f6zle\u015fme\u201d (International Convention for the Prevention of Pollution from Ships – MARPOL<\/a>) adl\u0131 kritik bir anla\u015fma haz\u0131rlad\u0131[7]<\/a> ve bu, deniz ta\u015f\u0131tlar\u0131ndan kaynaklanan kirlili\u011fin \u00f6nlenmesine y\u00f6nelik temel bir s\u00f6zle\u015fme.<\/p>\n

S\u00f6zle\u015fmenin en son eki olan Ek VI, gemilerden kaynaklanan hava kirlili\u011fini azaltmaya odaklan\u0131yor. 2021 y\u0131l\u0131nda akaryak\u0131ttaki maksimum k\u00fck\u00fcrt i\u00e7eri\u011fi %0,5\u2019e d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fc. Deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u015firketlerinin k\u00fck\u00fcrt egzozlar\u0131n\u0131 %0,5\u2019e d\u00fc\u015f\u00fcrmek i\u00e7in en uygun \u00fc\u00e7 se\u00e7ene\u011fi \u015funlar: \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck k\u00fck\u00fcrtl\u00fc akaryak\u0131ta (VLSFO), ultra d\u00fc\u015f\u00fck k\u00fck\u00fcrtl\u00fc akaryak\u0131ta (ULSFO) veya Deniz Gaz Ya\u011f\u0131na (MGO) ge\u00e7i\u015f yapmak; s\u0131v\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f do\u011fal gaz (LNG) kullanmak; ya da daha ucuz olan normal yak\u0131ttan kirletici maddeleri temizlemesi i\u00e7in egzoz gaz\u0131 temizleme sistemlerini (di\u011fer ad\u0131yla \u201cscrubber\u201d yani \u201cgaz y\u0131kay\u0131c\u0131\u201d) devreye almak.[8]<\/a><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\u0130\u015fin ekonomisi olduk\u00e7a basit: \u201cScrubber\u201d kurulumu 1,5 ila 5\u00a0milyon ABD\u00a0dolar\u0131 maliyete sahipken temiz yak\u0131t\u0131n ton ba\u015f\u0131na 400\u00a0ABD\u00a0dolar\u0131na kadar \u00e7\u0131kabilen bir maliyeti var[9]<\/a>. Gaz y\u0131kama sistemleri bir sene i\u00e7inde maliyetini \u00e7\u0131kar\u0131yor. \u0130\u015fte bu nedenle, d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck uluslararas\u0131 deniz ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 birli\u011fi olan BIMCO\u2019nun[10]<\/a> rakamlar\u0131na g\u00f6re, Ocak 2020\u2019yi izleyen 14 ay gibi k\u0131sa bir s\u00fcre i\u00e7inde gaz y\u0131kama sistemli gemilerin say\u0131s\u0131 neredeyse iki kat\u0131na \u00e7\u0131karak 2.011\u2019den 3.935\u2019e y\u00fckseldi.<\/p>\n

Ancak gaz y\u0131kay\u0131c\u0131lar\u0131n da sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc de\u011fil, bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu \u00f6ne s\u00fcr\u00fclebilir. Bu cihazlar yo\u011fun bir egzoz duman\u0131n\u0131n i\u00e7inde duruyor ve motorun egzozundan k\u00fck\u00fcrt dioksit kirletici maddelerini temizlemek i\u00e7in deniz suyunu kullan\u0131yor.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu \u201cy\u0131kama suyu\u201dnun \u00e7evre \u00fczerinde olumsuz etkileri olabilir. Ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re, deniz suyundan 100.000 kata kadar daha asidik olan asidik y\u0131kama suyunun morina ve ringa gibi bal\u0131klar i\u00e7in \u00f6nemli bir besin kayna\u011f\u0131 olan zooplanktonlara zarar verdi\u011fi ve besin zincirini etkiledi\u011fi ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n

Gemilerin \u00e7o\u011fu a\u00e7\u0131k d\u00f6ng\u00fcl\u00fc bir sistem kullan\u0131yor, yani at\u0131klar\u0131 daha maliyetli bir \u015fekilde \u00f6zel liman tesislerinde bertaraf etmek \u00fczere bir tankta tutmak yerine do\u011frudan gemiden bo\u015falt\u0131yor.<\/p>\n

Uluslararas\u0131 Temiz Ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k Konseyi\u2019nin (International Council on Clean Transportation) raporuna g\u00f6re[11]<\/a> her y\u0131l yakla\u015f\u0131k 10\u00a0milyar ton scrubber y\u0131kama suyu okyanuslara bo\u015falt\u0131l\u0131yor. Bu, gemiler taraf\u0131ndan y\u0131ll\u0131k olarak ta\u015f\u0131nan t\u00fcm kargolarla neredeyse ayn\u0131 a\u011f\u0131rl\u0131kta. \u0130\u00e7eri\u011finde a\u011f\u0131r metaller bulunabilen scrubber y\u0131kama suyunun toksinleri, deniz g\u0131da zincirlerinde birikebilir ve \u00e7evre \u00fczerinde uzun s\u00fcreli etkilere sahip olabilir.<\/p>\n

Avrupa harekete ge\u00e7iyor<\/h2>\n

IMO, k\u00fcresel deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 temizlemeyi ama\u00e7layan tek organizasyon de\u011fil. Avrupa Birli\u011fi (AB), s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 te\u015fvik eden itici bir g\u00fc\u00e7 olarak kabul ediliyor ve emisyonlarla ba\u015fa \u00e7\u0131kmak i\u00e7in daha agresif \u00f6nlemleri te\u015fvik etmeyi planl\u0131yor[12]<\/a>. 2015 y\u0131l\u0131nda AB, herhangi bir AB liman\u0131na 5.000\u2019den fazla br\u00fct tonaj y\u00fckle gelen gemilerin CO2<\/sub> emisyonlar\u0131 hakk\u0131nda veri toplamak i\u00e7in yeni bir y\u00f6netmelik (Regulation (EU) 2015\/757) benimsedi. AB MRV olarak adland\u0131r\u0131lan y\u00f6netmelik, IMO Veri Toplama Sistemi ile paralel olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Yani deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u015firketlerinin uymas\u0131 gereken iki veri raporlama sistemi var.<\/p>\n

2020 y\u0131l\u0131nda AB Parlamentosu, AB MRV\u2019yi revize etme ve etkilenen gemileri AB Emisyon Ticaret Sistemi\u2019ne (EU Emissions Trading System – ETS) ekleme teklifi lehine oy verdi[13]<\/a>. Bu hamlenin amac\u0131, 2030 y\u0131l\u0131na kadar deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n CO2<\/sub> emisyonunda %40\u2019l\u0131k bir azalma sa\u011flamak. Avrupa Parlamentosu \u00dcyeleri ayr\u0131ca alternatif yak\u0131t ve ye\u015fil limanlar gibi yenilik\u00e7i teknoloji ve altyap\u0131lara yat\u0131r\u0131m\u0131 desteklemek i\u00e7in bir \u201cOkyanus Fonu\u201d olu\u015fturulmas\u0131 talebinde bulundu. Fon, gelirlerinin %20\u2019sini k\u00fcresel \u0131s\u0131nmadan etkilenen deniz ekosistemlerinin korunmas\u0131na, geri kazan\u0131lmas\u0131na ve verimli bir \u015fekilde y\u00f6netilmesine tahsis edecek. AB \u00dcye Devletleri aras\u0131nda anla\u015fmaya var\u0131lamamas\u0131 nedeniyle teklif hen\u00fcz y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giremedi.[14]<\/a><\/p>\n

IMO ve AB\u2019nin \u00e7abalar\u0131na ra\u011fmen s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in k\u00fcresel bir d\u00fczenleyici \u00e7er\u00e7eve hala mevcut de\u011fil. Toplumun iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ve \u00e7evresel s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik konusunda harekete ge\u00e7ilmesi talebi; deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc, yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131 ve bankalar\u0131 dizginleri eline almaya itti.<\/p>\n

\u00d6rne\u011fin deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 finanse eden kurumlar art\u0131k filolar\u0131n sera gaz\u0131 etkisini \u00f6l\u00e7me \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olan Poseidon \u0130lkeleri\u2019ni kullan\u0131yor[15]<\/a>. \u0130stenen \u00f6l\u00e7\u00fclere uymayan filolar finanse edilmiyor. Amazon ve Unilever gibi sekt\u00f6rdeki b\u00fcy\u00fck m\u00fc\u015fterilerden baz\u0131lar\u0131 da kendi s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik taahh\u00fctlerinin bir par\u00e7as\u0131 olarak tedarik zincirleri i\u00e7in s\u0131f\u0131r karbon hedefleri belirliyor.<\/p>\n

Deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 teknolojisindeki geli\u015fmeler<\/h2>\n
\"\"
2020 y\u0131l\u0131nda LNG yak\u0131t ikmal gemisi (LNG bunkering vessel – LBV) Kaguya, bir NYK yolcu arabas\u0131 ve kamyon ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131na (pure car and truck carrier – PCTC) LNG yak\u0131t\u0131 tedarik etti. B\u00f6ylece Japonya\u2019da ilk kez gemiden gemiye yak\u0131t ikmali yoluyla bir deniz ta\u015f\u0131t\u0131na LNG yak\u0131t tedarik edilmi\u015fti. Foto\u011fraf Sahibi \u00a9 NYK Line<\/figcaption><\/figure>\n

Karbon emisyonlar\u0131n\u0131 azaltma konusundaki ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n \u00e7o\u011funun merkezinde alternatif yak\u0131tlar, \u00f6zellikle de biyoyak\u0131tlar var. \u015eimdilik gidi\u015fat biraz kar\u0131\u015f\u0131k. IMO 2020 Veri Toplama Sistemi (Data Collection System – DCS), denizcilikte kullan\u0131lan yak\u0131t\u0131n %99,91\u2019inin karbon bazl\u0131 geleneksel yak\u0131t oldu\u011funu ortaya koydu[16]<\/a>. Ancak potansiyel b\u00fcy\u00fck. \u00c7\u00fcnk\u00fc biyoyak\u0131tlar motorlarda, yak\u0131t tanklar\u0131nda, pompalarda veya tedarik sistemlerinde \u00f6nemli de\u011fi\u015fiklikler yapmadan geleneksel yak\u0131t\u0131n yerini alabilecek orta ve uzun vadeli deniz yak\u0131t\u0131 alternatifleri sunuyor.<\/p>\n

\u00d6rne\u011fin biyometanol ve biyoLNG (s\u0131v\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f do\u011fal gaz), y\u0131llard\u0131r kullan\u0131lan metanol ve LNG ile ayn\u0131 teknik \u00f6zelliklere sahip. Hidro i\u015flenmi\u015f bitkisel ya\u011f (hydrotreated vegetable oil – HVO) ve ya\u011f asidi metil esterleri (fatty acid methyl ester – FAME) gibi dizel benzeri yak\u0131tlar ise geleneksel yak\u0131tlar\u0131n bulundu\u011fu kar\u0131\u015f\u0131mlarla zaten test edildi. Avrupa\u2019da kamyonlar\u0131n \u00e7o\u011fu, HVO ile \u00e7al\u0131\u015facak motorlara sahip ve ticari nakliye ta\u015f\u0131tlar\u0131 bunu kullanmaya ba\u015flad\u0131 bile.<\/p>\n

S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131ndaki belki de en heyecan verici f\u0131rsatlardan baz\u0131lar\u0131 teknolojik geli\u015fmelerden kaynaklan\u0131yor.<\/p>\n

Tahrik kayna\u011f\u0131 olarak karbonsuz t\u00fcrlerin aranmas\u0131, baz\u0131 \u015firketleri r\u00fczgar g\u00fcc\u00fcne ve yelkenlere geri g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. 1980\u2019li y\u0131llarda y\u00fcksek petrol fiyatlar\u0131 nedeniyle yak\u0131t t\u00fcketimini azaltmak i\u00e7in baz\u0131 gemilere esnemeyen, sert yelkenler tak\u0131ld\u0131. Bu gemilerde %10 ila %30 aras\u0131nda tasarruf sa\u011fland\u0131[17]<\/a>. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ise gemi m\u00fchendisli\u011fi dan\u0131\u015fmanl\u0131k \u015firketi BAR Technologies, \u0130skandinavyal\u0131 gemi teknolojileri \u015firketi Yara Marine ile i\u015f ortakl\u0131\u011f\u0131 kurarak WindWings\u2019i geli\u015ftirdi[18]<\/a>. WindWings, d\u00f6kme y\u00fck gemilerinin g\u00fcvertelerine 45\u00a0m\u2019ye kadar solid wingsail tipi yelkenlerin yerle\u015ftirildi\u011fi bir sistem. Rota optimizasyonu ile birlikte WindWings, yak\u0131t t\u00fcketimini %30\u2019a kadar azalt\u0131yor.<\/p>\n

\"\"
Foto\u011fraf Sahibi \u00a9 BAR Technologies\u2019in izniyle.<\/figcaption><\/figure>\n

Di\u011fer \u015firketler ise r\u00fczgar ve g\u00fcne\u015f enerjisi kombinasyonlar\u0131 ile denemeler yap\u0131yor. \u00d6rne\u011fin Japonya merkezli Eco Marine Power[19]<\/a>, sert ancak hareketli yelkenleri birle\u015ftiren Aquarius MRE\u2019yi (Marine Renewable Energy, Yenilenebilir Deniz Enerjisi) geli\u015ftirdi. Yelkenler, okyanusta seyahat ederken bilgisayar \u00fczerinden kontrol edilebiliyor ve limandayken manevra yapmak i\u00e7in g\u00fcne\u015f enerjisinden yararlan\u0131yor.<\/p>\n

Emisyonlar\u0131n azalt\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik bir di\u011fer teknolojik katk\u0131n\u0131n \u201cotonom teknoloji\u201d olmas\u0131 muhtemel. S\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fcz ara\u00e7larda da g\u00f6r\u00fclen bu teknolojiyle gemiler, kendi bilgisayar sistemleriyle rotas\u0131n\u0131 s\u00fcrekli izleyebilecek ve d\u00fczeltebilecek. Gemi teknolojisi sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131 W\u00e4rtsil\u00e4\u2019n\u0131n yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 raporda[20]<\/a> otonomi \u00e7\u00f6z\u00fcmlerinin, uzun s\u00fcreli seferlerde gemi rotas\u0131n\u0131 ve h\u0131z\u0131n\u0131 optimize ederek en az %10 yak\u0131t tasarrufu sa\u011flayabilece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n

\u0130ki saatlik bir seferde limana yana\u015fma s\u00fcresinin yaln\u0131zca 60\u00a0dakika azalmas\u0131, yak\u0131t t\u00fcketimini dakikada %2-3 azaltabilir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ticari deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n bu yenilik\u00e7i tahrik g\u00fcc\u00fcn\u00fc ciddiye ald\u0131\u011f\u0131na dair g\u00fc\u00e7l\u00fc i\u015faretler var. \u00d6rne\u011fin alternatif yak\u0131tlar\u0131 ele alacak olursak, b\u00fcy\u00fck bir ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k \u015firketi olan Maersk[21]<\/sup><\/a> 2040 y\u0131l\u0131na kadar net s\u0131f\u0131r hedeflerine ula\u015fabilmek i\u00e7in yaln\u0131zca karbon n\u00f6tr yak\u0131tlarla \u00e7al\u0131\u015fan 13 okyanus gemisi sipari\u015f etti. \u015eirket, karbon n\u00f6tr gemiler kullanarak CO2<\/sub> emisyonunu 1\u00a0milyon\u00a0ton veya %3 azaltaca\u011f\u0131n\u0131 hesaplad\u0131. Bu, mevcut 33 milyon tonluk CO2<\/sub> seviyesinden \u00e7ok ciddi bir azalma anlam\u0131na geliyor. Bir di\u011fer \u00f6rnek olarak, WindWings\u2019i ilk test eden \u015firketlerden biri olan Cargill[22]<\/a> verilebilir. \u00d6nde gelen bir tar\u0131msal g\u0131da \u015firketi olan Cargill y\u0131lda 600-700 gemi kiral\u0131yor. \u015eirket, iki r\u00fczgar yelkeniyle donat\u0131lm\u0131\u015f ve tah\u0131l y\u00fcklenmi\u015f bir d\u00f6kme y\u00fck gemisinin ticari a\u00e7\u0131dan uygulanabilir olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in bir pilot projeye kat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

Gelece\u011fimizde s\u0131f\u0131r emisyonlu deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 olabilir mi?<\/h2>\n

Abdul Latif Jameel<\/a>\u2019in uzun s\u00fcredir i\u015f orta\u011f\u0131 olan, Japonya merkezli b\u00fcy\u00fck deniz yolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u015firketi NYK<\/a>; \u201cDijitalle\u015fme ve Ye\u015fil ile 2022\u2019nin Bir Ad\u0131m \u00d6n\u00fcnde Olmak\u201d (Staying Ahead 2022 with Digitalization and Green) adl\u0131 stratejik plan\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak b\u00fcy\u00fck boyutlu okyanus gemilerine g\u00fc\u00e7 kayna\u011f\u0131 sa\u011flamak \u00fczere yeni bir yakla\u015f\u0131ma \u00f6nc\u00fcl\u00fck ediyor.<\/p>\n