{"id":118804,"date":"2024-11-06T08:39:30","date_gmt":"2024-11-06T08:39:30","guid":{"rendered":"https:\/\/alj.com\/perspective\/are-evs-winning-the-race-in-the-middle-east\/"},"modified":"2024-11-20T13:13:04","modified_gmt":"2024-11-20T13:13:04","slug":"are-evs-winning-the-race-in-the-middle-east","status":"publish","type":"perspective","link":"https:\/\/alj.com\/tr\/perspective\/are-evs-winning-the-race-in-the-middle-east\/","title":{"rendered":"Elektrikli ara\u00e7lar Orta Do\u011fu\u2019nun yeni trendi mi?"},"content":{"rendered":"

D\u00fcnya \u201c\u00e7evreyi koruma\u201d ve k\u00fcresel \u0131s\u0131nman\u0131n iklim kriziyle m\u00fccadele etme \u00e7abalar\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131rken, elektrikli ara\u00e7lar\u0131n (EV) sat\u0131\u015flar\u0131 da art\u0131yor. Batarya ile \u00e7al\u0131\u015fan ara\u00e7lar, 2023 y\u0131l\u0131nda d\u00fcnya genelinde yeni otomobil sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k %20\u2019sini olu\u015fturarak be\u015f y\u0131l \u00f6ncesine g\u00f6re pazar pay\u0131n\u0131 on kat\u0131na \u00e7\u0131kard\u0131.[1]<\/a> Dahas\u0131, elektrikli ara\u00e7lar\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 giderek h\u0131z kazan\u0131yor. 2023 y\u0131l\u0131nda EV sat\u0131\u015flar\u0131, 2022\u2019ye g\u00f6re y\u0131ll\u0131k bazda %35\u2019lik bir art\u0131\u015f g\u00f6sterdi. 2023 y\u0131l\u0131nda her<\/em> hafta<\/u><\/em> trafi\u011fe \u00e7\u0131kan yeni EV say\u0131s\u0131, on y\u0131l \u00f6nce her y\u0131l trafi\u011fe \u00e7\u0131kan EV say\u0131s\u0131ndan daha fazla oldu. \u00c7evrenize bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n ve kom\u015fular\u0131n\u0131z\u0131n bu \u00e7evre dostu ara\u00e7lar\u0131 heyecan verici bir h\u0131zda sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rebilirsiniz.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ancak dikkat edilmesi gereken bir konu da \u015fu ki bu alg\u0131, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde nereden bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131za g\u00f6re de\u011fi\u015fir. 2023 y\u0131l\u0131nda trafi\u011fe \u00e7\u0131kan 14 milyon yeni EV, k\u00fcresel stoku 40 milyonun biraz \u00fczerine \u00e7\u0131karm\u0131\u015f olabilir ancak bu sat\u0131\u015flar\u0131n %90\u2019\u0131ndan fazlas\u0131 Avrupa, \u00c7in ve Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nin geli\u015fmi\u015f ula\u015f\u0131m pazarlar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti.<\/p>\n

Orta Do\u011fu, Avrasya ve Afrika\u2019daki geli\u015fmekte olan pazarlarda EV\u2019nin benimsenmesi nispeten yava\u015f kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bir b\u00fct\u00fcn olarak Orta Do\u011fu\u2019da trafi\u011fe \u00e7\u0131kan ye\u015fil ara\u00e7lar toplam ara\u00e7 sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131n %1\u2019inden az\u0131n\u0131 olu\u015fturur \u2013 \u00e7evre dostu ula\u015f\u0131m\u0131n ard\u0131ndaki k\u00fcresel y\u00f6n de\u011fi\u015fimi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bu, istatistiksel olarak istisnai bir u\u00e7 de\u011ferdir.[2]<\/a><\/p>\n

Orta Do\u011fu\u2019da EV\u2019lerin daha yava\u015f benimsenmesinin temel nedeni, b\u00f6lgenin, bir\u00e7ok \u00fclkeyi k\u00fcresel fosil yak\u0131t ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 sayesinde zenginle\u015ftiren do\u011fal bir kaynak olan petrolle bu uzun s\u00fcreli ili\u015fkiye odaklanma e\u011filimidir. Petrol, b\u00f6lgede her y\u0131l trilyon dolardan fazla gelir sa\u011fl\u0131yor ve \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki on y\u0131l\u0131n sonunda y\u0131lda yakla\u015f\u0131k %4 b\u00fcy\u00fcmeye devam edece\u011fi tahmin ediliyor.[3]<\/a><\/p>\n

Bununla birlikte, Birle\u015fik Arap Emirlikleri\u2019nin ekonomik ba\u015far\u0131s\u0131yla Orta Do\u011fu\u2019da EV\u2019lere y\u00f6nelik ilginin artt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. BAE\u2019de, 2023 y\u0131l\u0131nda yakla\u015f\u0131k 35.000 yeni EV[4]<\/a> trafi\u011fe \u00e7\u0131karak BAE\u2019nin EV sat\u0131\u015f penetrasyon oran\u0131n\u0131 %3\u2019e y\u00fckseltti. Bu oran halen global ortalamadan \u00e7ok daha d\u00fc\u015f\u00fck olsa da Katar (%0,6) ve Suudi Arabistan (%0,1) gibi K\u00f6rfez \u00fclkelerinden \u00e7ok daha y\u00fcksektir.[5]<\/a><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Bu tablodan ald\u0131\u011f\u0131 cesaretle BAE, yollar\u0131ndaki t\u00fcm ara\u00e7lar\u0131n yar\u0131s\u0131n\u0131n 2050\u2019ye kadar elektrikli olaca\u011f\u0131n\u0131 umuyor. Bu co\u015fku bula\u015f\u0131c\u0131 olabilir. Sekt\u00f6r g\u00f6zlemcileri bu canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n di\u011fer Orta Do\u011fu pazarlar\u0131na da h\u0131zla yay\u0131lmas\u0131n\u0131 bekliyor. K\u00fcresel dan\u0131\u015fmanl\u0131k \u015firketi Deloitte, Orta Do\u011fu EV pazar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda dramatik bir b\u00fcy\u00fcme ge\u00e7irmesini ve 2028 y\u0131l\u0131na kadar potansiyel olarak 7,65 milyar ABD dolar\u0131na ula\u015farak 2023 y\u0131l\u0131ndaki 2,7 milyar ABD dolar\u0131 olan seviyenin neredeyse \u00fc\u00e7 kat\u0131na ula\u015faca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor.[6]<\/a><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Peki, Orta Do\u011fu\u2019nun elektrikli ara\u00e7 pazar\u0131nda bu gecikmi\u015f ama memnuniyet verici de\u011fi\u015fime ne sebep oluyor ve beklenen ye\u015fil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn \u00f6n\u00fcnde hangi engeller var?<\/p>\n

Mevzuat, EV\u2019ler i\u00e7in kamu-\u00f6zel i\u015f birli\u011finin itici g\u00fcc\u00fcn\u00fc te\u015fvik ediyor<\/h2>\n

Orta Do\u011fu pazarlar\u0131ndaki EV sat\u0131\u015flar\u0131nda beklenen patlama, \u00e7e\u015fitli etkenlerle ili\u015fkilendirilebilir. H\u00fck\u00fcmetler taraf\u0131ndan EV yanl\u0131s\u0131 mevzuat\u0131n uygulamaya konmas\u0131; b\u00f6lgede yer edinmek isteyen y\u00fcksek profilli \u00fcreticiler aras\u0131ndaki rekabet; riski payla\u015fmak ve getirileri en \u00fcst d\u00fczeye \u00e7\u0131karmak i\u00e7in ortak giri\u015fimlerin olu\u015fturulmas\u0131 ve batarya depolama \u00e7\u00f6z\u00fcmlerinin geni\u015flemesini finanse etmek i\u00e7in iddial\u0131 yat\u0131r\u0131mlar yap\u0131lmas\u0131 bu etkenler aras\u0131nda say\u0131labilir.<\/p>\n

\u00c7ok az end\u00fcstri, devlet d\u00fczeyinde destek olmadan EV\u2019ler i\u00e7in beklenen y\u00fcksek seviyelere ula\u015fabilir. Orta Do\u011fu genelinde, EV\u2019lerin ana ak\u0131m olmaya do\u011fru giden yolculuklar\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rmak i\u00e7in giri\u015fimlerin ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n

\u00d6rne\u011fin Suudi Arabistan Standartlar \u00d6rg\u00fct\u00fc (SASO<\/a>), \u015fu anda kara yollar\u0131nda EV\u2019lerin kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in d\u00fczenlemelerde ince ayar yaparak daha geni\u015f bir kitle taraf\u0131ndan benimsenmenin kap\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131yor. Suudi Kamu Yat\u0131r\u0131m Fonu (PIF), \u00fclkede EV \u00fcretmeye ba\u015flamak i\u00e7in milyarlarca dolar\u0131 olan G\u00fcney Koreli otomobil devi Hyundai ve ABD s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ula\u015f\u0131m \u00f6nc\u00fcs\u00fc Lucid Motors gibi \u015firketler sayesinde gelece\u011fin elektrikli oldu\u011funu kabul ediyor. Suudi Arabistan h\u00fck\u00fcmeti, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki on y\u0131lda 100.000\u2019e kadar Lucid EV sat\u0131n almay\u0131 taahh\u00fct ederek Lucid\u2019in ilk fabrikas\u0131n\u0131n Eyl\u00fcl 2023\u2019te Cidde\u2019de a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/p>\n

Suudi Arabistan, devlet sponsorlu\u011fundaki ye\u015fil arac\u0131na fon sa\u011flayarak bu giri\u015fime daha da fazla katk\u0131 sa\u011fl\u0131yor. K\u0131z\u0131ldeniz k\u0131y\u0131s\u0131ndaki Kral Abdullah Ekonomik \u015eehri\u2019nde (KAEC) bulunan Foxconn<\/a>\u2019a ait (Hon Hai Technology Group) Ceer<\/a>, ilk elektrikli sedan ve SUV filosunun 2025 y\u0131l\u0131na kadar \u00fcretim hatlar\u0131ndan \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 umuyor. Proje, 9 milyar ABD dolar\u0131 de\u011ferinde mikro\u00e7ipler, EV bile\u015fenleri ve ilgili elektronikleri \u00fcreten bir tesise ortak fon sa\u011flamak i\u00e7in devlet fonlar\u0131ndan yararlan\u0131yor. Ceer\u2019in 150 milyon ABD dolar\u0131 tutar\u0131ndaki yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131m \u00e7ekmesi, 30.000 istihdam ve 2034 y\u0131l\u0131na kadar \u00fclkenin GSY\u0130H\u2019sine yakla\u015f\u0131k 8 milyar ABD dolar\u0131 katk\u0131da bulunmas\u0131 beklenen b\u00f6ylesine cesur stratejisinin mutlaka getirileri olmal\u0131d\u0131r.[7]<\/a><\/p>\n

Bu esnada BAE\u2019de Kara Yolu Ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u0130daresi (RTA), \u00fclke genelinde daha kapsaml\u0131 bir \u015farj istasyonu a\u011f\u0131 i\u00e7in hukuki temelleri olu\u015fturuyor. Abu Dabi\u2019deki yeni d\u00fczenlemeler, elektrikli ara\u00e7 \u015farj ekipmanlar\u0131n\u0131n sahipli\u011fi ve y\u00f6netimi konusunda yeni standartlar getiriyor.<\/p>\n

M\u00fc\u015fteriler i\u00e7in yak\u0131n d\u00f6nemdeki EV dostu fiyatland\u0131rma mekanizmalar\u0131yla birlikte bu yeni yasalar, sekt\u00f6re netlik kazand\u0131r\u0131yor ve \u00f6zel yat\u0131r\u0131m\u0131 daha \u00e7ekici bir teklif haline getirmeye yard\u0131mc\u0131 oluyor.<\/p>\n

Dubai, 2030 Ye\u015fil Ula\u015f\u0131m Stratejisi ile 2030 y\u0131l\u0131 sonuna kadar yollarda 40.000\u2019i a\u015fk\u0131n elektrikli ara\u00e7 olmas\u0131n\u0131 ama\u00e7l\u0131yor. \u00d6rne\u011fin Dubai h\u00fck\u00fcmeti, 2030 y\u0131l\u0131na kadar kendi ara\u00e7 filosunun %30\u2019unun elektrikli veya hibrit olmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak. Stratejinin bir par\u00e7as\u0131, elektrikli ara\u00e7 sahipli\u011fini daha rahat ve pratik hale getirmeyi i\u00e7eriyor. Bu do\u011frultuda, t\u00fcm park alanlar\u0131n\u0131n en az %5\u2019inin bundan b\u00f6yle yaln\u0131zca d\u00fc\u015f\u00fck emisyonlu ara\u00e7lar i\u00e7in ayr\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi beyan edildi.<\/p>\n

BAE\u2019nin ye\u015fil ula\u015f\u0131m\u0131 aktif olarak te\u015fvik etmesi, elektrikli ara\u00e7lar i\u00e7in verimli bir ortam yaratmada etkili olmu\u015f ve \u00fclke, 2023 K\u00fcresel Elektrikli Mobilite Haz\u0131rl\u0131k Endeksi\u2019nde yedinci s\u0131rada yer alm\u0131\u015ft\u0131r.[8]<\/a><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\u00dcrd\u00fcn\u2019de de yasalar\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc etkisi a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. 2020 y\u0131l\u0131nda \u00dcrd\u00fcn, EV\u2019lerin ithalat vergilerini %25\u2019ten %10\u2019a d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. Bu oran, hibrit (%55) ve benzinli (%86) otomobillere uygulanan vergilerden olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fc. Sonu\u00e7 mu? Binek EV sat\u0131\u015flar\u0131 2023 y\u0131l\u0131nda neredeyse %46 artarak 23.400\u2019e ula\u015ft\u0131.[9]<\/a> EV sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131 potansiyel olarak 2032 y\u0131l\u0131na kadar y\u0131lda 40.000\u2019den fazla olacak \u015fekilde art\u0131ran bu hamle, s\u00fcrekli faydalar sa\u011flayacak.[10]<\/a><\/p>\n

Ortak yat\u0131r\u0131mlar da ayn\u0131 \u015fekilde riski payla\u015fmak ve \u00f6zellikle pazardaki yeni m\u00fc\u015fterilerin \u00f6l\u00e7ek ekonomilerine ula\u015fmalar\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in ak\u0131ll\u0131 bir y\u00f6ntem oldu\u011funu kan\u0131tl\u0131yor.<\/p>\n

\u00d6rne\u011fin Abu Dabi yat\u0131r\u0131m firmas\u0131 CYVN Holdings<\/a>, i\u015f b\u00fcy\u00fcmesini te\u015fvik etmek i\u00e7in \u00c7inli EV \u00fcreticisi NIO<\/a>\u2019ya 1,1 milyar ABD dolar\u0131 yat\u0131r\u0131m yapt\u0131. BAE Enerji ve Altyap\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131 2.000 elektrikli kamyon ve 200 otonom kamyon tedarik anla\u015fmas\u0131yla b\u00f6lge genelinde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ulusal \u00e7apta te\u015fvik etmek i\u00e7in \u0130sve\u00e7li elektrikli kamyon \u015firketi Einride<\/a> ile ortakl\u0131k kurdu.<\/p>\n

Suudi Arabistan Yat\u0131r\u0131m Bakanl\u0131\u011f\u0131, kendi b\u00f6lgesinde elektrikli ara\u00e7lar geli\u015ftirmek ve satmak i\u00e7in s\u0131n\u0131rlar\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7erek \u00c7inli start-up Human Horizons<\/a> ile 5,6 milyar ABD dolar\u0131 tutar\u0131nda bir anla\u015fma imzalad\u0131.<\/p>\n

Yetenek ve sermayenin bir araya gelince sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 faydalara ili\u015fkin ba\u015fka bir \u00f6rnekte, ABD\u2019li \u00fcretici Gauss Auto ge\u00e7en y\u0131l Bahreyn\u2019deki ilk EV fabrikas\u0131n\u0131 a\u00e7mak i\u00e7in Bahreynli Marson Group ile ortakl\u0131k kurdu<\/a>. Amerikan Ticaret B\u00f6lgesi\u2019ndeki Salman Sanayi \u015eehri\u2019nde bulunan fabrika; iki tekerlekli, \u00fc\u00e7 tekerlekli ve binek otomobiller dahil olmak \u00fczere \u00e7e\u015fitli ara\u00e7lar \u00fcretecek.<\/p>\n

Bu kadar enerjik bir ortamda, b\u00fcy\u00fck uluslararas\u0131 EV \u00fcreticilerinin Orta Do\u011fu otomobil pazar\u0131n\u0131 ke\u015ffetmeye ba\u015flamas\u0131 belki de \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n

\u00c7in, Orta Do\u011fu\u2019da elektrikli ara\u00e7larla fark yarat\u0131yor<\/h2>\n

ABD\u2019nin otomobil devi Ford, en ge\u00e7 2025 y\u0131l\u0131nda K\u00f6rfez b\u00f6lgesinde kendi EV serisini piyasaya s\u00fcrmeyi planl\u0131yor. Ford, bu hamlesiyle, 2023\u2019te Cadillac Lyriq, GMC Hummer EV ve Chevrolet Bolt EUV\u2019yi Orta Do\u011fu pazar\u0131na sunan Amerikal\u0131 \u00fcretici General Motors\u2019un izinden gidiyor. Elbette, Orta Do\u011fu\u2019da EV art\u0131\u015f\u0131 potansiyelini g\u00f6ren tek \u00fclke ABD de\u011fil. D\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki sat\u0131\u015flar\u0131n %60\u2019\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layarak EV\u2019lerde bask\u0131n bir k\u00fcresel g\u00fc\u00e7 olan \u00c7in\u2019in Orta Do\u011fu\u2019da \u00f6nc\u00fc konumda olmas\u0131 hi\u00e7 de \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fil.<\/p>\n

BAE, \u00c7in men\u015feli elektrikli ara\u00e7lara kar\u015f\u0131 olduk\u00e7a olumlu bir yakla\u015f\u0131m benimsedi. BAE\u2019nin \u00c7in\u2019in kurucu \u00fcyeleri aras\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131 BRICS siyasi ve ticari organizasyonuna kat\u0131l\u0131m\u0131, bu i\u015f birli\u011fini daha da g\u00fc\u00e7lendirdi. BAE\u2019de EV\u2019leri piyasaya s\u00fcren \u00c7inli \u00fcreticilerin say\u0131s\u0131 2023\u2019te iki kat\u0131na ula\u015ft\u0131 ve BAE, \u00c7in\u2019in en b\u00fcy\u00fck 10 ara\u00e7 ihracat pazar\u0131 aras\u0131nda dokuzuncu s\u0131rada yer alarak yakla\u015f\u0131k 159.000 adet sevkiyat ger\u00e7ekle\u015ftirdi.[11]<\/a><\/p>\n

2024 y\u0131l\u0131nda Dongfeng Motor<\/a>\u2019un ba\u011fl\u0131 kurulu\u015fu Venucia<\/a>, \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgesel ortaklarla bir\u00e7ok stratejik anla\u015fma imzalarken, Arcfox ve Skyworth Auto da milyarlarca dolar de\u011ferinde ara\u00e7 ithalat anla\u015fmalar\u0131 yapt\u0131.<\/p>\n

Merkezi Shenzhen\u2019de bulunan BYD Auto<\/a>, Orta Do\u011fu\u2019daki varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 geli\u015ftiren ba\u015fka bir \u00c7inli EV \u00fcreticisidir. Tesla ve Volkswagen\u2019in ID.4 gibi rakip elektrikli ara\u00e7lar\u0131n \u00dcrd\u00fcn\u2019de ye\u015fil ula\u015f\u0131ma olan ilgiyi art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bildiriliyor. BYD\u2019nin \u015farj edilebilir hibrit ara\u00e7lar\u0131 ve EV\u2019leri, M\u0131s\u0131r\u2019da k\u0131smen taksi pazar\u0131na odaklanarak daha yerle\u015fik markalarla etkili bir \u015fekilde rekabet etmeyi ba\u015far\u0131yor.<\/p>\n

Orta Do\u011fu\u2019da EV\u2019lere ge\u00e7i\u015fin ard\u0131ndaki olumlu ivmeyle, g\u00f6zleri gelece\u011fe \u00e7evrildi. Ye\u015fil ara\u00e7 \u00fcreticileri i\u00e7in bu s\u00fcre\u00e7te hangi tehlikeler var ve bu t\u00fcr te\u015fvik edici bir y\u00f6r\u00fcngede bulu\u015fmak i\u00e7in hangi ad\u0131mlar at\u0131labilir?<\/p>\n

Yenilik, EV engellerinin a\u015f\u0131lmaz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tl\u0131yor<\/h2>\n

Pozitif tan\u0131t\u0131m ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 sat\u0131\u015f, do\u011fru y\u00f6nde at\u0131lan ad\u0131mlard\u0131r. Ancak sa\u011flam bir destek altyap\u0131s\u0131 olmadan Orta Do\u011fu\u2019daki EV devrimi, ba\u015flang\u0131\u00e7taki vaatlerini yerine getiremeyebilir.<\/p>\n

Yerel \u00fcreticiler ara\u00e7lar\u0131na g\u00fc\u00e7 sa\u011flamak i\u00e7in batarya tedarik edemezlerse veya al\u0131c\u0131lar yetersiz \u015farj se\u00e7enekleriyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131rsa tercih yaparken ekonomik etkenleri dikkate alacak ve fosil yak\u0131t alternatiflerine geri d\u00f6neceklerdir.<\/p>\n

Neyse ki bir\u00e7ok \u00fclke s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir motor kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in altyap\u0131 olu\u015fturmak \u00fczere h\u0131zla hareket ediyor.<\/p>\n

BAE bu y\u0131l Ras Al Khaimah Ekonomik B\u00f6lgesi\u2019nde yar\u0131 iletken batarya h\u00fccreleri \u00fcretmek i\u00e7in 40 GWsa kapasiteli bir giga-fabrika in\u015fa etmeyi planlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131.[12]<\/a> Tesisin yat\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131 ABD merkezli batarya \u00fcreticisi Statevolt\u2019un 3,2 milyar ABD dolarl\u0131k yat\u0131r\u0131m\u0131yla finanse edilecek. B\u00f6lgedeki ilk batarya geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm tesisinin planlar\u0131 da hemen ard\u0131ndan geliyor. BAE Enerji ve Altyap\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131, Lohum ve BEEAH Group aras\u0131ndaki bir ortakl\u0131k olan bu tesis, enerji depolama sistemleri i\u00e7in uygun olan 15 MWsa kapasiteli bataryalar\u0131 yenilerken y\u0131lda 3.000 tona kadar lityum iyon bataryay\u0131 i\u015fleyecek.[13]<\/a><\/p>\n

End\u00fcstri ve Mineral Kaynaklar\u0131 Bakanl\u0131\u011f\u0131, Suudi Arabistan da yeni bir EV pil metalleri fabrikas\u0131na ve \u00e7elik \u00fcretim tesisine milyarlarca dolar aktar\u0131yor. Mineral sekt\u00f6r\u00fcne 32 milyar ABD dolar\u0131 yat\u0131r\u0131m \u00e7ekecek daha geni\u015f bir plan\u0131n par\u00e7as\u0131 olan bu proje, Suudi Arabistan\u2019\u0131n MENA\u2019n\u0131n madencilik ve lojistik merkezi olma hayalinin ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.[14]<\/a> Bu yat\u0131r\u0131m\u0131n ard\u0131ndan bakanl\u0131\u011fa, yabanc\u0131 \u015firketler taraf\u0131ndan y\u00fczden fazla ara\u015ft\u0131rma ruhsat\u0131 ba\u015fvurusu yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n

\u015earj istasyonlar\u0131n\u0131n da say\u0131s\u0131 artmaya devam ediyor. B\u00f6lge genelinde EV say\u0131s\u0131n\u0131n nispeten d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulunduruldu\u011funda, Orta Do\u011fu zaten 6,5\u2019luk etkileyici bir ara\u00e7-\u015farj noktas\u0131 oran\u0131na sahiptir ve 15,9\u2019luk global ortalaman\u0131n \u00e7ok \u00fczerindedir. Bununla birlikte, bu rakam farkl\u0131 \u00fclkeler aras\u0131nda \u00f6nemli bir farkl\u0131l\u0131k g\u00f6stermektedir. Katar\u2019da 1,8, BAE\u2019de 7,1 ve Suudi Arabistan\u2019da 10,4 olan bu oran, bu b\u00f6lgelerin geni\u015f co\u011frafi yap\u0131s\u0131 nedeniyle yeterli \u015farj istasyonu say\u0131s\u0131n\u0131n bir l\u00fcks de\u011fil, zorunluluk oldu\u011funu ortaya koymaktad\u0131r.<\/p>\n

Kapsaml\u0131 bir \u015farj a\u011f\u0131 kurma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 devam ediyor. BAE\u2019de \u015farj istasyonlar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131 350\u2019ye \u00e7\u0131kt\u0131 ve Dubai Elektrik ve Su \u0130daresi (DEWA), 2025 sonuna kadar 1.000\u2019den fazla yeni \u015farj noktas\u0131 eklemeyi hedefliyor. Etihad Water & Electricity, \u00fclkenin kuzeyinde bir dizi AC ve DC \u015farj cihaz\u0131 kurarak EV \u015farj cihaz\u0131 \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ba\u015flat\u0131yor. TAQA<\/a> ve ADNOC<\/a> Distribution, kendi EV \u015farj istasyonu zincirini kurmak ve i\u015fletmek i\u00e7in g\u00fc\u00e7lerini bir araya getirirken, ortakl\u0131klar\u0131n\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc kan\u0131tl\u0131yor.<\/p>\n

Suudi Arabistan\u2019da, yasa koyucular \u00e7o\u011fu EV\u2019nin geceleri evde \u015farj edildi\u011fini biliyor. Suudi Elektrikli Ara\u00e7 \u015earj Altyap\u0131s\u0131 Geli\u015ftirme Giri\u015fimi, 2025 y\u0131l\u0131 sonuna kadar 50.000\u2019den fazla ev tipi \u015farj istasyonu kurmay\u0131 hedefliyor[15]<\/a>. Saudi Electric Company ayn\u0131 zamanda Nissan Motors, Takaoka Toko ve Tokyo Electric Power Company ile EV\u2019lerin yayg\u0131n olarak benimsenmesi i\u00e7in hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131yan h\u0131zl\u0131 \u015farj istasyonlar\u0131ndan olu\u015fan bir a\u011f\u0131 \u00fclke genelinde geli\u015ftirmek i\u00e7in bir anla\u015fmaya vard\u0131.[16]<\/a><\/p>\n

Suudi Arabistan ayr\u0131ca teknoloji sayesinde EV \u015farj\u0131n\u0131n nas\u0131l d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclebilece\u011fini de g\u00f6stermek istiyor. Otomobil hizmet sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131 Petromin, \u00fclke genelinde 100 EV \u015farj noktas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra insanlar\u0131n \u015farj al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131 planlamalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olacak bir mobil uygulamay\u0131 piyasaya sunmakla g\u00f6revlendirilmi\u015f Electromin isimli bir yan kurulu\u015f kurdu.<\/p>\n

EV\u2019lerin verimlili\u011fini ve ge\u00e7erlili\u011fini g\u00f6stermek isteyen \u00dcrd\u00fcn h\u00fck\u00fcmeti, 10.000\u2019den fazla kamu \u015farj noktas\u0131na yat\u0131r\u0131m yapm\u0131\u015f ve devlet arac\u0131 olarak kullan\u0131lmak \u00fczere y\u00fczlerce Tesla sat\u0131n alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\u0130klim endi\u015feleri<\/h2>\n

Elektrikli ara\u00e7lar konusunda Orta Do\u011fu\u2019da hala baz\u0131 teredd\u00fctler olsa da bu endi\u015feleri gidermek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalar devam ediyor.<\/p>\n

Elektrikli ara\u00e7lar genellikle s\u0131cak ve kuru g\u00fcnlerin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 Orta Do\u011fu ikliminden daha serin ve nemli iklimler i\u00e7in geli\u015ftirilmi\u015ftir. 35 \u00baC\u2019nin \u00fczerindeki s\u0131cakl\u0131klar\u0131n potansiyel s\u00fcr\u00fc\u015f mesafelerini %17\u2019ye kadar azaltabilece\u011finin \u00f6ne s\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc bir \u00e7al\u0131\u015fmada bu t\u00fcr ko\u015fullar\u0131n batarya performans\u0131n\u0131 etkiledi\u011fi g\u00f6sterilmi\u015ftir.[17]<\/a><\/p>\n

Ancak \u00fcreticiler bu sorunun fark\u0131ndalar ve \u00e7\u00f6z\u00fcmleri \u00f6zelle\u015ftirmek i\u00e7in \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. \u00d6zel EV bile\u015fenleri a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131cakl\u0131klara dayanacak \u015fekilde tasarlan\u0131yor ve batarya \u00f6mr\u00fcn\u00fc korumak ve performans seviyelerini uyumlu hale getirmek i\u00e7in so\u011futma sistemleri h\u0131zla geli\u015ftiriliyor.<\/p>\n

\u201cMenzil kayg\u0131s\u0131\u201d olarak da adland\u0131r\u0131lan ve EV\u2019lerin tek bir \u015farjla yaln\u0131zca s\u0131n\u0131rl\u0131 bir mesafe kat edebilece\u011fine dair endi\u015feler de devam ediyor. Bu alg\u0131, b\u00f6lgenin geni\u015f ve ac\u0131mas\u0131z \u00e7\u00f6l ortam\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda Orta Do\u011fu\u2019da ciddi bir sorun. \u00d6te yandan yeni nesil EV\u2019ler bu durumu de\u011fi\u015ftirmeye ba\u015flad\u0131 bile. Testler sonucunda Tesla, NIO ve Lucid modellerinin de aralar\u0131nda oldu\u011fu Orta Do\u011fu\u2019da bulunan bir\u00e7ok EV modelinin art\u0131k \u015farj ba\u015f\u0131na 800 hatta 960 kilometreyi a\u015fan s\u00fcr\u00fc\u015f menzillerine sahip oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.[18]<\/a> Di\u011fer d\u00fczinelerce EV, 650 kilometre e\u015fi\u011fini a\u015fm\u0131\u015f durumda ve bu tablo, s\u00f6z konusu etkileyici d\u00f6n\u00fcm noktalar\u0131n\u0131n birer istisna olmaktan ziyade norm haline geldi\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Bunlardan biri, Abdul Latif Jameel<\/a>\u2019in erken yat\u0131r\u0131mc\u0131s\u0131<\/a> oldu\u011fu bir teknoloji \u015firketi olan Kaliforniya merkezli Rivian<\/a> taraf\u0131ndan \u00fcretilen R1T\u2019dir. Jameel ailesinin Rivian\u2019a olan iddial\u0131 deste\u011fi, Abdul Latif Jameel\u2019in d\u00fcnya genelindeki pazarlarda daha s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ula\u015f\u0131m \u00e7\u00f6z\u00fcmlerine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalara katk\u0131da bulunma y\u00f6ntemlerinden yaln\u0131zca biridir.<\/p>\n

Orta Do\u011fu\u2019da EV\u2019lerin Y\u00fckseli\u015fi<\/h2>\n

\u0130nsanlar, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fin herkes i\u00e7in ger\u00e7ek bir se\u00e7enek haline geldi\u011fi daha temiz, daha h\u0131zl\u0131 ve daha ak\u0131ll\u0131 bir gelecek ula\u015f\u0131m senaryosunu hak ediyor.<\/p>\n

Jameel Motors<\/a>, 2023 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131nda Fas<\/a>\u2019ta MG Motor<\/a>, M\u0131s\u0131r<\/a>\u2019da GAC Motor<\/a> ve T\u00fcrkiye<\/a>\u2019de BYD<\/a> i\u00e7in resmi ulusal distrib\u00fct\u00f6r olarak ula\u015f\u0131m sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc elektri\u011fe ta\u015f\u0131ma ilerleyi\u015fini h\u0131zland\u0131rd\u0131.<\/p>\n