Finansal d\u0131\u015flanma sadece d\u00fcnyan\u0131n en yoksul insanlar\u0131na \u00f6zg\u00fc de\u011fil. Her yerde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Ve \u00e7o\u011fu zaman g\u00f6rmezden geliniyor. Ne yaz\u0131k ki bu durumdan kurtulmak kolay de\u011fil.<\/p>\n
Toplamda, d\u00fcnyadaki yeti\u015fkin n\u00fcfusunun yakla\u015f\u0131k d\u00f6rtte biri, yani tahmini 1,4 milyar insan, bir banka hesab\u0131na veya benzeri di\u011fer finansal kurulu\u015flara eri\u015femiyor.[1]<\/a> Yeti\u015fkinlerin bir di\u011fer yar\u0131s\u0131 ise sadece nakit kullan\u0131yor ve krediye ula\u015fma imkan\u0131 bulunmayan \u201cbankas\u0131z\u201d grupta yer al\u0131yor.[2]<\/a><\/p>\n G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn dijitalle\u015fmi\u015f d\u00fcnyas\u0131nda, yoksulluk d\u00f6ng\u00fcs\u00fcnden \u00e7\u0131kman\u0131n yolu finansal i\u015flemlerinizi dijital ortamda y\u00f6netebilmekten ge\u00e7iyor. Benzer \u015fekilde maa\u015f almak, fatura \u00f6demek, kredi kart\u0131na ba\u015fvurmak, faiz geliri elde etmek, evinizi ve i\u015finizi sigortalatmak gibi hepimizin al\u0131\u015f\u0131k oldu\u011fu finansal hizmetlere de eri\u015fim \u015fart.<\/p>\n Bu imkanlardan mahrum kalanlar ise adeta ikinci s\u0131n\u0131f vatanda\u015f muamelesi g\u00f6rmeye mahkum oluyor.<\/p>\n Finansal d\u0131\u015flanma, e\u015fitsizli\u011fe ve adaletsizli\u011fe yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in y\u0131k\u0131c\u0131 bir etkiye sahiptir. Finansal sisteme eri\u015femeyen 1,4 milyar yeti\u015fkinin yakla\u015f\u0131k %80\u2019i, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi<\/a> ile en fazla m\u00fccadele eden geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde ya\u015f\u0131yor.[3]<\/a> Bu toplumlar, \u015fimdiden belirsiz bir gelecekle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya ve sel, kurakl\u0131k<\/a>, a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131cak<\/a> gibi iklim felaketleri<\/a> ekonomik kalk\u0131nmay\u0131 sekteye u\u011fratt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in uzun vadeli planlar\u0131n\u0131 hayata ge\u00e7irmekte zorlan\u0131yor. Ye\u015fil enerji<\/a>, iklim krizine dayan\u0131kl\u0131 altyap\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir tar\u0131m gibi \u00e7\u00f6z\u00fcmler mevcut ancak yine de nakit paraya ve eski teknolojiye mahkum topluluklar i\u00e7in bu \u00e7\u00f6z\u00fcmler ula\u015f\u0131lmas\u0131 imkans\u0131z birer hedef olmaya devam ediyor.<\/p>\n Finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k, basit bir kolayl\u0131ktan ibaret de\u011fil; do\u011frudan do\u011fruya ge\u00e7im kaynaklar\u0131 ve insan hayat\u0131 ile ilgilidir. Nitekim finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k, Birle\u015fmi\u015f Milletler\u2019in 17 S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir Kalk\u0131nma Amac\u0131<\/a>ndan en az yedisinin yerine getirilmesi ve b\u00f6ylece \u201cinsanlar ve gezegen i\u00e7in bar\u0131\u015f ve refah\u0131n\u201d temin edilmesi i\u00e7in gerekli g\u00f6r\u00fclmektedir.[4]<\/a><\/p>\n D\u00fcnya genelinde f\u0131rsat e\u015fitsizli\u011fini azaltman\u0131n yolu ancak daha adil ve kapsay\u0131c\u0131 bir finansal sisteme sahip olmaktan ge\u00e7iyor.<\/p>\n Dijital u\u00e7urumun finansal etkileri, d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda kendini g\u00f6steriyor. Son on y\u0131lda k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte tasarruflar artsa da zengin ekonomiler ile geli\u015fmekte olan ekonomiler aras\u0131ndaki u\u00e7urum hala \u00e7ok derin. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde ortalama tasarruf oran\u0131 (ki\u015fisel gelirin harcanmay\u0131p kenara ayr\u0131lan k\u0131sm\u0131) %58, geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde ise bu oran yaln\u0131zca %25\u2019tir.[5]<\/a><\/p>\n D\u00fc\u015f\u00fck ve orta gelirli \u00fclkelerde finansal d\u0131\u015flanman\u0131n, i\u015fletmelerin b\u00fcy\u00fcmesini ciddi \u015fekilde engelledi\u011fine dair bir\u00e7ok somut veri var. D\u00fcnya genelinde bor\u00e7 almak, geli\u015fmi\u015f ekonomilerde (\u015firketlerin %56\u2019s\u0131 krediye eri\u015febiliyor) \u00e7ok daha kolayken geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde bu oran yaln\u0131zca %23.[6]<\/a> Geli\u015fmekte olan b\u00f6lgelerdeki yakla\u015f\u0131k 400 milyon mikro i\u015fletmenin 345 milyonu, kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 olarak faaliyet g\u00f6steriyor: \u0130\u015fletme sahibi d\u0131\u015f\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 olmayan, asgari ge\u00e7im d\u00fczeyinde gelir elde eden ve b\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla vergi kayd\u0131 bulunmayan bu i\u015fletmeler, \u00fclke ekonomisine kayda de\u011fer bir katk\u0131 sunam\u0131yor.[7]<\/a><\/p>\n Hesab\u0131n\u0131 defterle tutan bu i\u015fletmeler, geli\u015fmi\u015f pazarlardaki rakipleri gibi b\u00fcy\u00fcyemiyor, reklam yapam\u0131yor ya da i\u015flerini \u00e7e\u015fitlendiremiyor. Benzer \u015fekilde, zor zamanlarda ayakta kalabilmek i\u00e7in birikim yaparak dayan\u0131kl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 art\u0131rmalar\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn olmuyor. Ara\u015ft\u0131rmalar \u00f6zellikle d\u00fc\u015f\u00fck ve orta gelirli \u00fclkelerde kad\u0131nlar\u0131n y\u00f6netti\u011fi mikro i\u015fletmelerin 173 milyar ABD dolar\u0131 finansman a\u00e7\u0131\u011f\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n Yine de baz\u0131 g\u00f6stergeler, ivmenin yava\u015f da olsa de\u011fi\u015fmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131na i\u015faret ediyor. Her ne kadar bankac\u0131l\u0131k sisteminin d\u0131\u015f\u0131nda kalan 1,4 milyar insan i\u00e7in teselli olmasa da her y\u0131l daha az ki\u015fi finansal sistemin d\u0131\u015f\u0131nda kal\u0131yor. 2011 y\u0131l\u0131nda yakla\u015f\u0131k 2,5 milyar yeti\u015fkin, banka hesab\u0131 olmadan, g\u00fcn\u00fc kurtararak eline ne ge\u00e7erse onunla ya\u015famak zorundayd\u0131. Bu say\u0131, bug\u00fcn benzer durumda olanlardan \u00e7ok daha fazlayd\u0131.[8]<\/a><\/p>\n Benzer \u015fekilde, banka hesab\u0131 olanlarla olmayanlar aras\u0131ndaki toplumsal cinsiyet fark\u0131 da yava\u015f yava\u015f kapan\u0131yor. Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde, 2017\u2019de erkeklerin kad\u0131nlara k\u0131yasla yakla\u015f\u0131k %9 daha fazla banka hesab\u0131 vard\u0131. 2021\u2019e gelindi\u011finde ise bu fark %6\u2019ya geriledi. Bu da kad\u0131nlar\u0131n ekonomik ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 yolunda olumlu bir geli\u015fmeye i\u015faret ediyor.<\/p>\n Yenilik\u00e7i devletler, finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in daha proaktif ad\u0131mlar at\u0131yor. 60\u2019tan fazla \u00fclkede telekom\u00fcnikasyon, \u00e7evre, e\u011fitim ve finansal d\u00fczenleme gibi \u00e7e\u015fitli alanlardan gelen \u00e7ok say\u0131da payda\u015f\u0131n katk\u0131lar\u0131yla ulusal finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k stratejileri hayata ge\u00e7irildi.<\/p>\n \u00d6rne\u011fin Hindistan\u2019da Aadhaar projesi sayesinde 1,2 milyar \u00e7al\u0131\u015fan, Evrensel Dijital Kimlik sahibi oldu ve maa\u015flar do\u011frudan banka hesaplar\u0131na aktar\u0131lmaya ba\u015flad\u0131. Meksika\u2019da ise Ulusal Finansal Kapsay\u0131c\u0131l\u0131k Konseyi, \u00fclke genelinde ATM ve POS cihazlar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131rarak dijitalle\u015fmeyi te\u015fvik ediyor.<\/p>\n D\u00fcnya Bankas\u0131<\/a> da b\u00fcy\u00fck bir h\u00fck\u00fcmetler aras\u0131 kurulu\u015f olarak d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda 100\u2019\u00fcn \u00fczerinde programla finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 destekliyor. Bu programlar, tar\u0131msal dayan\u0131kl\u0131l\u0131ktan sosyal g\u00fcvenli\u011fe, enerjiye eri\u015fimden iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadeleye kadar pek \u00e7ok alana kaynak sa\u011fl\u0131yor. 2024 y\u0131l\u0131nda D\u00fcnya Bankas\u0131, finansal hizmetlere ihtiya\u00e7 duyan 6,8 milyon k\u00fc\u00e7\u00fck i\u015fletmeye (bunlar\u0131n yakla\u015f\u0131k yar\u0131s\u0131 kad\u0131n giri\u015fimcilerden olu\u015fuyor) katk\u0131da bulundu. \u00d6rne\u011fin Afrika\u2019daki bir projede, KOB\u0130\u2019lerin temiz enerjiye ge\u00e7i\u015fine destek olmak i\u00e7in \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn \u00e7evreci sermayesi harekete ge\u00e7irildi.<\/p>\n Ekonomik b\u00fcy\u00fcmeyi h\u0131zland\u0131r\u0131p verimlili\u011fi art\u0131ran finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k, ula\u015f\u0131lmas\u0131 gereken \u00f6nemli bir hedef olarak \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. Sekt\u00f6rdeki ilerlemeyi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde, hayat\u0131m\u0131z\u0131n her alan\u0131na giren ve modern zamanlar\u0131n kurtar\u0131c\u0131s\u0131 olan Teknolojiye bor\u00e7luyuz.<\/p>\n Banka hesab\u0131 olmayanlar\u0131n say\u0131s\u0131 neden d\u00fc\u015f\u00fcyor ve neden d\u00fcnya genelinde daha fazla insan\u0131n finansal sisteme kat\u0131lmaya devam edece\u011fine inan\u0131yoruz? Bunun en \u00f6nemli nedenlerinden biri, muhtemelen \u015fu anda elinizde ya da cebinizde duruyor.<\/p>\n 2023 itibar\u0131yla d\u00fcnya genelinde cep telefonu sahibi ki\u015fi say\u0131s\u0131 4,3 milyara ula\u015ft\u0131. Yani d\u00fcnya n\u00fcfusunun yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131 art\u0131k cep telefonuna sahip.[9]<\/a> Bu art\u0131\u015f h\u0131z kesmeden devam ediyor ve 2030\u2019a gelindi\u011finde cep telefonu sahiplerinin say\u0131s\u0131 alt\u0131 milyar\u0131 a\u015fabilir.<\/p>\n Mobil teknoloji \u00e7ok \u00f6nemli \u00e7\u00fcnk\u00fc g\u00fcn\u00fcm\u00fcz ak\u0131ll\u0131 telefonlar\u0131 yaln\u0131zca mesajla\u015fma ve arama yapmaktan ibaret de\u011fil. Ak\u0131ll\u0131 telefonlar, interneti cebimize ta\u015f\u0131yor. Hem yerli hem de yabanc\u0131 bankalara eri\u015fim sa\u011fl\u0131yor. Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n tek bir dokunu\u015fla \u00fcr\u00fcn sat\u0131n almas\u0131n\u0131 veya sunduklar\u0131 hizmetler i\u00e7in \u00f6deme almas\u0131n\u0131 sa\u011flayan uygulamalara eri\u015fim sunuyor. Cep telefonu, yeni kullan\u0131c\u0131lar\u0131 finans d\u00fcnyas\u0131n\u0131n temelleriyle tan\u0131\u015ft\u0131rarak onlar\u0131 ekonomik sisteme dahil eder. Bu sayede olu\u015fturulan do\u011frulanabilir kredi ge\u00e7mi\u015fi ise ileride kredi kullanman\u0131n veya k\u00e2rl\u0131 yat\u0131r\u0131mlar yapman\u0131n yolunu a\u00e7ar. Art\u0131k cep telefonlar\u0131, finansal \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn kap\u0131lar\u0131n\u0131 a\u00e7an anahtarlar haline geldi.<\/p>\n Ancak bu, paraya eri\u015fimi demokratikle\u015ftiren finansal teknoloji (fintech) devriminin sadece g\u00f6r\u00fcnen k\u0131sm\u0131.<\/p>\n Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, son 10 y\u0131lda farkl\u0131 bi\u00e7imlerde sunulan fintech \u00e7\u00f6z\u00fcmlerinin d\u00fcnya genelinde bir milyardan fazla bankas\u0131z insan\u0131n, \u00f6zellikle Sahra Alt\u0131 Afrika ve Asya\u2019daki geli\u015fmekte olan pazarlarda, ilk kez finansal hizmetlerle tan\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.[10]<\/a><\/p>\n Cep telefonlar\u0131, geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde bireysel finans alan\u0131nda yeni bir kavram\u0131, mobil para hizmetini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131yor.<\/p>\n Ak\u0131ll\u0131 telefonunuza indirece\u011finiz bir uygulama sayesinde, mobil para hizmetiyle banka hesab\u0131na gerek kalmadan para g\u00f6nderip alabilir, \u00f6demelerinizi g\u00fcvenle saklayabilirsiniz. \u00dcstelik yetkili noktalardan nakit \u00e7ekme kolayl\u0131\u011f\u0131 da sunuluyor. Yat\u0131r\u0131lan paralar yerel finansal d\u00fczenlemelerle korunuyor ve SIM kart\u0131n\u0131z kaybolsa veya \u00e7al\u0131nsa bile t\u00fcm i\u015flemler kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in paran\u0131z g\u00fcvende oluyor. Kenya\u2019da k\u0131rsal kesimde uygulanan bir pilot program, kat\u0131l\u0131mc\u0131 ailelerin yakla\u015f\u0131k %2\u2019sinin yoksulluk s\u0131n\u0131r\u0131ndan \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.[11]<\/a><\/p>\n Giderek daha fazla insan\u0131n serbest i\u015flerde veya saatlik \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, ayl\u0131k maa\u015f bordrosu d\u00f6nemi art\u0131k geride kal\u0131yor. Haftada birden fazla i\u015fverene \u00e7al\u0131\u015f\u0131p her birinden farkl\u0131 \u00f6deme takvimleriyle maa\u015f al\u0131yorsan\u0131z acil bir faturay\u0131 \u00f6demek ya da market al\u0131\u015fveri\u015fi yapmak nas\u0131l m\u00fcmk\u00fcn olacak? Ger\u00e7ek Zamanl\u0131 \u00d6deme teknolojisi, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n \u201ckazan\u0131lm\u0131\u015f \u00fccret\u201d platformlar\u0131 \u00fczerinden birikmi\u015f maa\u015flar\u0131na an\u0131nda eri\u015fmelerini sa\u011flayarak bu a\u00e7\u0131\u011f\u0131 kapat\u0131yor. Bu teknoloji, gelir g\u00fcvencesi olmayanlar i\u00e7in adeta bir can simidi oluyor. ABD gibi geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde bile \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n d\u00f6rtte birinden fazlas\u0131 hi\u00e7 birikimi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.[12]<\/a><\/p>\n Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde finansal \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn yolu, sa\u011flam bir altyap\u0131 a\u011f\u0131 kurmaktan ge\u00e7iyor. Teknoloji \u015firketleri, 2026 y\u0131l\u0131na kadar Orta Do\u011fu, Afrika ve Asya\u2019daki 16 \u00fclkede uygun fiyatl\u0131 internet ve dijital hizmetler i\u00e7in milyarlarca dolarl\u0131k yat\u0131r\u0131m<\/a> planlar\u0131n\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yap\u0131yor. Bu yat\u0131r\u0131mlar, a\u011f h\u0131zlar\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 ve fiber internet kullan\u0131m\u0131n\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in kullan\u0131lacak. Pakistan\u2019da bir milyon hane, dijital ekonomiyle tan\u0131\u015ft\u0131 ve milyonlarca ki\u015fi daha bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme kat\u0131lmak \u00fczere.<\/p>\n Teknoloji, d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok yerinde sesini duyurmak i\u00e7in m\u00fccadele eden kad\u0131n giri\u015fimcilerin finansal hayata dahil olmas\u0131n\u0131 da kolayla\u015ft\u0131r\u0131yor. Dijital muhasebe uygulamalar\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki i\u015fletmelerin (KOB\u0130) nakit ak\u0131\u015f\u0131 ve stoklar\u0131n\u0131 eksiksiz ve do\u011fru bir \u015fekilde kaydetmelerine yard\u0131mc\u0131 oluyor; teminat g\u00f6sterilemeyen durumlarda bu kay\u0131tlar kredi almak i\u00e7in kullan\u0131labiliyor. Benzer \u015fekilde, elektronik M\u00fc\u015fterini Tan\u0131 (e-KYC) teknolojisi sayesinde, geli\u015fmekte olan \u00fclkelerdeki kad\u0131n giri\u015fimciler kimliklerini dijital olarak do\u011frulayarak 20.000 ABD dolar\u0131na kadar krediye eri\u015febiliyor.[13]<\/a><\/p>\n Fintech yenilikleri, m\u00fc\u015fteri varl\u0131klar\u0131n\u0131 korurken yasal mevzuata uyumu da garanti alt\u0131na alabilir. Bu, finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 i\u015fleyi\u015fi i\u00e7in vazge\u00e7ilmezdir. Reg\u00fclasyon teknolojisi (regtech) ve denetim teknolojisi (suptech) ara\u00e7lar\u0131, yeni finansal platformlar\u0131n denetimini daha sistemli ve \u015feffaf hale getiriyor. Regtech; yapay zeka, makine \u00f6\u011frenimi ve blok zinciri gibi en g\u00fcncel teknolojileri kullanarak \u015firketlerin bulunduklar\u0131 \u00fclkelerdeki finansal d\u00fczenlemelere uygun hareket etmelerine yard\u0131mc\u0131 olur. Suptech ara\u00e7lar\u0131 sayesinde ise d\u00fczenleyici kurumlar, finansal kurulu\u015flardan gelen devasa veri y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131 analiz ederek olas\u0131 ihlalleri veya riskleri tespit edebiliyor. Regtech ve suptech teknolojileri birlikte uyum s\u00fcre\u00e7lerini otomatikle\u015ftirerek anl\u0131k izleme imkan\u0131 sunuyor ve b\u00f6ylece finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n geli\u015fmesine katk\u0131 sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n G\u00f6m\u00fcl\u00fc finans teknolojileri (banka harici web sitelerinde do\u011frudan \u00f6deme veya kredi se\u00e7enekleri) h\u0131zla yayg\u0131nla\u015f\u0131yor, internete eri\u015fimi olan herkese daha h\u0131zl\u0131 ve esnek i\u015flem alternatifleri sunuyor.<\/p>\n Yeni H\u0131zl\u0131 \u00d6deme Sistemleri de fintech\u2019in geli\u015fmekte olan pazarlara yay\u0131lmas\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131yor. Bu sistemler, geleneksel elektronik \u00f6demelere k\u0131yasla hesaplar aras\u0131nda neredeyse an\u0131nda para transferine olanak tan\u0131yor. Teknoloji giderek daha geni\u015f kitlelere ula\u015f\u0131yor ve ister bireyler aras\u0131 ister \u015firketler aras\u0131, ister yurt i\u00e7i ister uluslararas\u0131 olsun her t\u00fcrl\u00fc i\u015flemi kaps\u0131yor. Payment Systems Development Group (PSDG<\/a>) gibi uluslararas\u0131 giri\u015fimler bug\u00fcne kadar 120\u2019den fazla \u00fclkenin \u00f6deme altyap\u0131s\u0131n\u0131 modernle\u015ftirmesine destek oldu. Brezilya\u2019daki Pix<\/a> ve Kosta Rika\u2019daki SINPE M\u00f3vil<\/a> ise bu alanda \u00f6rnek te\u015fkil ediyor.<\/p>\n \u00d6zel sekt\u00f6r, finansal hizmetlerin dijitalle\u015fmesini ilerleterek paraya eri\u015fimi kolayla\u015ft\u0131rmaya odaklan\u0131yor. Abdul Latif Jameel, finansal teknolojilerin yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 konusunda k\u00fcresel \u00e7abalara \u00f6nc\u00fcl\u00fck ediyor.<\/p>\n Abdul Latif Jameel Finance Suudi Arabistan\u2019\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olan Bab Rizq Jameel Microfinance<\/a>, uzun s\u00fcredir g\u00f6z ard\u0131 edilen pazarlara faizsiz, \u015eeriata uygun uygun krediler sunarak yenilik\u00e7i giri\u015fimciler ve KOB\u0130\u2019ler aras\u0131nda giri\u015fimcili\u011fi destekliyor. Suudi Arabistan\u2019daki bir di\u011fer hizmet olan Cash Jameel<\/a> ise kullan\u0131c\u0131lar\u0131n kefil gerekmeksizin 10.000 ile 300.000 Suudi riyali aras\u0131nda krediye cep telefonu uygulamas\u0131 \u00fczerinden ba\u015fvurup dakikalar i\u00e7inde onay almas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n \u00d6te yandan Abdul Latif Jameel Investment Management Company (JIMCO<\/a>), ki\u015filerin ve \u015firketlerin ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131 finansmana en kritik anlarda ula\u015fabilmesini sa\u011flayan bir\u00e7ok giri\u015fime yat\u0131r\u0131m yap\u0131yor. Yat\u0131r\u0131m yapt\u0131\u011f\u0131 giri\u015fimler aras\u0131nda bulunanlar:<\/p>\n Fintech sekt\u00f6r\u00fc geli\u015fmeye devam edecek, finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 geni\u015f kitlelere ula\u015ft\u0131racak ve d\u00fcnya genelinde bankac\u0131l\u0131k hizmetlerinden mahrum kalan az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n en az\u0131ndan baz\u0131 sorunlar\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm getirecek. Gelecekte bizi neler bekliyor ve devletler, STK\u2019ler ve \u015firketler buna nas\u0131l haz\u0131rlanmal\u0131?<\/p>\n Verilere bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, teknoloji bizi daha adil ve kapsay\u0131c\u0131 bir finansal ekosisteme do\u011fru ta\u015f\u0131yor gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Daha fazla \u00fclke, ekonomilerini dijitalle\u015ftirdik\u00e7e ve daha \u00e7ok insan, finansal i\u015flemlerini \u00e7evrimi\u00e7i ortama ta\u015f\u0131d\u0131k\u00e7a de\u011ferli veriler elde edilecek ve yeni yat\u0131r\u0131m f\u0131rsatlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kacak.<\/p>\n Art\u0131k \u201cb\u00fcy\u00fck teknoloji\u201d \u015firketleri, kredi ba\u015fvurular\u0131n\u0131 de\u011ferlendirirken fatura \u00f6demeleri, kira dekontlar\u0131 ve d\u00fczensiz gelir gibi bir\u00e7ok farkl\u0131 veri noktas\u0131n\u0131 kullanacak. E\u015fi benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f g\u00fcvenlik katmanlar\u0131na sahip veri kanallar\u0131 sayesinde devletler, i\u015fletmeler ve bankalar a\u00e7\u0131k bankac\u0131l\u0131\u011f\u0131n geli\u015fece\u011fi verimli bir ortam olu\u015fturabilecek. Hassas finansal bilgilerin g\u00fcvenli \u015fekilde payla\u015f\u0131lmas\u0131, bireysel giri\u015fimcilerin KOB\u0130\u2019ye, KOB\u0130\u2019lerin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli \u015firketlere, b\u00fcy\u00fck \u015firketlerin ise bir g\u00fcn k\u00fcresel devlere d\u00f6n\u00fc\u015fmesinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7acak.<\/p>\n \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6neme bakarsak Ba\u011flant\u0131, siber g\u00fcvenlik, veri gizlili\u011fi, dijital kimlik ve fiziksel altyap\u0131 dijital ekosistemin temel \u00f6nceliklerine odaklanmak i\u00e7in kamu ve \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn g\u00fc\u00e7lerini birle\u015ftirmesi \u015fart.<\/p>\n Otomasyona giderek daha fazla teslim olan ve insani y\u00f6n\u00fc azalan finansal sistemin do\u011fas\u0131nda var olan sorunlar\u0131 a\u015fmak i\u00e7in daha fazla ara\u015ft\u0131rmaya ihtiya\u00e7 var. T\u00fcketici korumas\u0131 etraf\u0131nda olu\u015fabilecek riskleri de\u011ferlendirmeliyiz. Hem bireyler hem de i\u015fletmeler i\u00e7in a\u015f\u0131r\u0131 bor\u00e7lanman\u0131n tehlikelerini iyi kavramal\u0131y\u0131z. Kad\u0131nlar\u0131n ve di\u011fer dezavantajl\u0131 gruplar\u0131n da yeni f\u0131rsatlar\u0131n sundu\u011fu refahtan e\u015fit \u015fekilde yararlanabilmesini sa\u011flamal\u0131y\u0131z.<\/p>\n T\u00fcm kurumlara bu s\u00fcre\u00e7te \u00f6nemli g\u00f6revler d\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/p>\n Bankalar, sorumlu bor\u00e7lanma ve harcama al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131 te\u015fvik edecek stratejiler geli\u015ftirmeli. \u00d6deme sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131, fintech \u015firketleriyle i\u015f birli\u011fi yaparak verileri analiz etmeli ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir yat\u0131r\u0131mlar\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7mal\u0131.<\/p>\n Devletler, verinin a\u00e7\u0131k\u00e7a payla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak yasalar\u0131 hayata ge\u00e7irmeli ve kendi \u00f6demelerini dijital ortama ta\u015f\u0131yarak d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmeli.<\/p>\n D\u00fcnya genelindeki kanun koyucular, d\u00fczenleyici \u00e7er\u00e7eveleri uyumlu hale getirmeli ve \u00fclkeler aras\u0131 teknolojik uyumlulu\u011fu sa\u011flamal\u0131. Sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 finansal okuryazarl\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmaya yard\u0131mc\u0131 olarak ve fintech\u2019in avantajlar\u0131n\u0131 tabana yayarak kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha da geli\u015ftirmelidir.<\/p>\n Abdul Latif Jameel Finansal Hizmetler ve FinTech \u0130cra Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Jaroslav Gaisler<\/a>, \u201cBu \u00e7abalar\u0131n getirisi hem derin hem de kal\u0131c\u0131 olabilir,<\/em>\u201d diyerek s\u00f6zlerine devam ediyor;<\/p>\n \u201cFintech\u2019i finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k kavram\u0131yla birle\u015ftirmek, \u00e7o\u011fu zaman daha geli\u015fmi\u015f ekonomilerin g\u00f6lgesinde kalan pazarlardaki yenilik\u00e7i fikirlerin ve enerjilerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131.<\/em><\/p>\n Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 refah\u0131n hakim oldu\u011fu bir d\u00fcnyadan hepimiz kazan\u00e7l\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131z.<\/em>\u201d<\/p>\n <\/p>\n S: D\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda ka\u00e7 yeti\u015fkin, temel bankac\u0131l\u0131k hizmetlerine eri\u015femiyor?<\/strong><\/p>\n C: Yakla\u015f\u0131k 1,4 milyar insan, yani d\u00fcnyadaki yeti\u015fkinlerin d\u00f6rtte biri, banka hesab\u0131 ya da uygun finansal alternatiflere eri\u015femiyor.<\/p>\n S: Mobil teknolojinin benimsenmesi finans d\u00fcnyas\u0131n\u0131 nas\u0131l de\u011fi\u015ftirdi?<\/strong><\/p>\n C: 2023 itibar\u0131yla d\u00fcnyada 4,3 milyar cep telefonu sahibi var (k\u00fcresel n\u00fcfusun yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131) ve son on y\u0131lda fintech sayesinde daha \u00f6nce finansal sisteme dahil olmayan bir milyardan fazla ki\u015fi finansal hizmetlere eri\u015fim sa\u011flad\u0131.<\/p>\n S: Finansal d\u0131\u015flanmadan en \u00e7ok hangi b\u00f6lgeler etkileniyor?<\/strong><\/p>\n C: Finansal hizmetlere eri\u015fimi olmayan 1,4 milyar yeti\u015fkinin yakla\u015f\u0131k %80\u2019i, \u00f6zellikle Sahra Alt\u0131 Afrika ve Asya\u2019da, yani hem geli\u015fmekte olan piyasalar\u0131n hem de iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin en \u00e7ok etkiledi\u011fi b\u00f6lgelerde ya\u015f\u0131yor.<\/p>\n S: Banka hesab\u0131 olmayan ki\u015filerin say\u0131s\u0131n\u0131 azaltma konusunda ne kadar ilerleme kaydedildi?<\/strong><\/p>\n C: Banka hesab\u0131 olmayan yeti\u015fkinlerin say\u0131s\u0131 2011\u2019de 2,5 milyarken bug\u00fcn 1,4 milyara d\u00fc\u015ft\u00fc. Bu da finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131kta istikrarl\u0131 bir ilerleme sa\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n S: Ka\u00e7 \u00fclkenin ulusal finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k stratejisi var?<\/strong><\/p>\n C: 60\u2019tan fazla \u00fclkede telekom\u00fcnikasyon, \u00e7evre, e\u011fitim ve finansal d\u00fczenleme gibi \u00e7e\u015fitli alanlardan gelen \u00e7ok say\u0131da payda\u015f\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131yla ulusal finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k stratejileri hayata ge\u00e7irildi.<\/p>\n <\/p>\n [1]<\/a> https:\/\/www.weforum.org\/stories\/2024\/07\/why-financial-inclusion-is-the-key-to-a-thriving-digital-economy\/<\/a><\/p>\n [2]<\/a> https:\/\/www.bcg.com\/publications\/2024\/to-expand-financial-inclusion-embrace-innovation<\/a><\/p>\n [3]<\/a> https:\/\/www.worldbank.org\/en\/topic\/financialinclusion\/overview#1<\/a><\/p>\n [4]<\/a> https:\/\/sdgs.un.org\/goals<\/a><\/p>\n [5]<\/a> https:\/\/www.worldbank.org\/en\/topic\/financialinclusion\/overview#1<\/a><\/p>\n [6]<\/a> https:\/\/www.worldbank.org\/en\/topic\/financialinclusion\/overview#1<\/a><\/p>\n [7]<\/a> https:\/\/www.gsma.com\/solutions-and-impact\/connectivity-for-good\/mobile-for-development\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/Empowering-women-micro-entrepreneurs-through-mobile.pdf<\/a><\/p>\n [8]<\/a> https:\/\/www.worldbank.org\/en\/publication\/globalfindex<\/a><\/p>\n [9]<\/a> https:\/\/www.gsma.com\/newsroom\/press-release\/smartphone-owners-are-now-the-global-majority-new-gsma-report-reveals\/<\/sup><\/a><\/p>\n [10]<\/a> https:\/\/www.weforum.org\/stories\/2025\/01\/financial-equity-through-technology\/<\/p>\n [11]<\/a> https:\/\/www.weforum.org\/stories\/2025\/01\/financial-equity-through-technology\/<\/a><\/p>\n [12]<\/a> https:\/\/www.bankrate.com\/banking\/savings\/emergency-savings-report\/<\/a><\/p>\n [13]<\/a> https:\/\/www.gsma.com\/solutions-and-impact\/connectivity-for-good\/mobile-for-development\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/Empowering-women-micro-entrepreneurs-through-mobile.pdf<\/a><\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"author":18,"featured_media":124335,"template":"","tags":[],"acf":[],"yoast_head":"\nTeknoloji, finansal sisteme dahil olamayan milyonlarca insan i\u00e7in dengeleri nas\u0131l de\u011fi\u015ftiriyor?<\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/media.alj.com\/app\/uploads\/2025\/11\/Global-account-ownership-v1_001-scaled.jpg\")
<\/p>\nAk\u0131ll\u0131 telefonlar fintech devrimine nas\u0131l \u00f6nc\u00fcl\u00fck ediyor?<\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/media.alj.com\/app\/uploads\/2025\/11\/Smartphone-users-worldside-v1_001-scaled.jpg\")
<\/p>\n\n
Fintech ve finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k daha adil bir gelecek sunacak m\u0131?<\/h2>\n
![\"Jaroslav](\"https:\/\/media.alj.com\/app\/uploads\/2022\/09\/Gaisler_Jaroslav_Web-232x300.jpg\")
\u0130cra Kurulu Ba\u015fkan\u0131
Finansal Hizmetler ve FinTech, Abdul Latif Jameel<\/figcaption><\/figure>\nPratik Bilgiler: Teknolojinin finansal kapsay\u0131c\u0131l\u0131k \u00fczerindeki etkisi<\/h2>\n