\u0130\u015fte bunlardan sadece bir tanesi. \u00dcst\u00fcn k\u00f6r\u00fc bir bak\u0131\u015fla, vir\u00fcs\u00fcn etkisi \u00e7evreye baz\u0131 benzersiz katk\u0131lar sa\u011flam\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n
Bu s\u00fcre zarf\u0131nda, d\u00fcnyadaki end\u00fcstri sessizle\u015fti\u011finden ve insanlar evde kald\u0131\u011f\u0131ndan, enerji talebi de keskin bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f ya\u015fad\u0131 \u2013 y\u0131ll\u0131k %6 oran\u0131nda[1]<\/a>. Bunun, bu y\u0131l %4-%8 aras\u0131nda bir CO2<\/sub> seviyesi d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcne yol a\u00e7aca\u011f\u0131 tahmin ediliyor ve bu oran, 2-3 milyar sera gaz\u0131na e\u015fit.[2]<\/a><\/p>\n Ula\u015ft\u0131rma tipik olarak k\u00fcresel emisyonlar\u0131n yakla\u015f\u0131k d\u00f6rtte birini olu\u015fturuyor; (d\u00fcnyan\u0131n b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ya\u015fanan farkl\u0131 karantina derecelerinde) bu kirlilik d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcne en b\u00fcy\u00fck katk\u0131y\u0131 yapan etkenin k\u0131s\u0131tlanan mobilite olmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fil.<\/p>\n Uluslararas\u0131 Enerji Ajans\u0131’ndan (IEA<\/a>) veriler, karayolu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n, k\u00fcresel olarak Mart ay\u0131n\u0131n sonuna kadar yar\u0131 yar\u0131ya d\u00fc\u015fmesi ile en b\u00fcy\u00fck etkenlerden biri oldu\u011funu iddia ediyor[3]<\/a>. Bu d\u00f6nemde, ABD’deki Colombia \u00dcniversitesi’nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, sadece New York kapsam\u0131nda karbondioksitte %10 ve karbon monoksitte %50 d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6zlemlediler[4]<\/a>. Ayn\u0131 ay, Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta seyahatle kat\u00a0edilen yol milleri, 1950’lerin ortalar\u0131ndan beri g\u00f6r\u00fclmeyen seviyelere d\u00fc\u015ft\u00fc[5]<\/a>. D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki \u015fehirlerde, yasal k\u0131s\u0131tlamalar ve halk\u0131n endi\u015fesinin bir araya gelmesi nedeniyle yolculuklar normalin \u00e7ok alt\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n Hava yolculu\u011fu da ayn\u0131 \u015fekilde bir \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f ya\u015fad\u0131. IEA, 2020 y\u0131l\u0131n\u0131n ikinci \u00e7eyre\u011finde hava yolcusu miktar\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7te iki oran\u0131nda, ard\u0131ndan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eyrekte %40 ve d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc \u00e7eyrekte %10 oran\u0131nda azalaca\u011f\u0131n\u0131, jet yak\u0131t\u0131 ve kerosen talebinin ise y\u0131l\u0131n tamam\u0131 boyunca %26\u2019l\u0131k bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f ya\u015fayaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor[6]<\/a>.<\/p>\n Bu istatistikler, ula\u015f\u0131m veya fosil yak\u0131t end\u00fcstrilerinde \u00e7al\u0131\u015fanlar i\u00e7in kula\u011fa ho\u015f gelmeyebilir, ancak d\u00fcnyan\u0131n geri kalan\u0131 i\u00e7in en k\u0131sa d\u00f6nemlerde bile belirgin faydalar anlam\u0131na gelir. Daha az otomobilin bulundu\u011fu yollar, u\u00e7aks\u0131z bir g\u00f6ky\u00fcz\u00fc, sadece temel hizmetleri veren demiryollar\u0131. Mart ay\u0131nda ABD’de bisiklet sat\u0131\u015flar\u0131 ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l\u0131n ayn\u0131 d\u00f6nemine g\u00f6re iki kat\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131[7]<\/a>. Ba\u015fka yerlerde ise, su yollar\u0131 g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr \u015fekilde daha temiz ve vah\u015fi hayvanlar pen\u00e7elerini tipik olarak insanlar\u0131n egemen oldu\u011fu alanlara dald\u0131rmakta. Etkiler uzaydan bile g\u00f6r\u00fclebiliyor; uydular zehirli bulutlar\u0131n Amerika’dan Avrupa’ya ve \u00c7in’e kadar pek \u00e7ok k\u0131tada da\u011f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zlemliyor[8]<\/a>.<\/p>\n Fark\u0131 tespit etmek i\u00e7in, belki de tek yapman\u0131z gereken derin bir nefes almak \u2013 Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019\u0131n Guardian gazetesi i\u00e7in yap\u0131lan bir YouGov anketinde, kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n \u00fc\u00e7te ikisi karantina s\u0131ras\u0131nda havan\u0131n daha temiz ve ferah oldu\u011funu bildirdi[9]<\/a>.<\/p>\n Peki, ba\u015far\u0131m\u0131z\u0131 kutlama zaman\u0131 geldi mi? Yeterli siyasi ve pop\u00fcler irade ile kirlilik e\u011filimleri birka\u00e7 ay i\u00e7inde tersine \u00e7evrilebilir. Hepimizin daha az hareketli olmas\u0131 gerekiyor. Basit. Fakat ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 da unutmamal\u0131y\u0131z.<\/p>\n Tedbirleri elden b\u0131rak\u0131p fazla rahatlaman\u0131n ak\u0131ll\u0131ca bir hareket olmamas\u0131n\u0131n birka\u00e7 nedeni var. D\u00fcnya daha \u00f6nce (farkl\u0131 bir nedenle olsa da) ve nispeten yak\u0131n bir ge\u00e7mi\u015fte ba\u015fka bir karga\u015fa ya\u015fad\u0131. ABD konut fiyatlar\u0131n\u0131n patlamas\u0131 ve ard\u0131ndan gelen y\u00fcksek faizli konut kredisinin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 2008 ekonomik krizi, k\u00fcresel ekonomilere trilyonlarca dolara mal oldu. \u015eimdi oldu\u011fu gibi, i\u015fletmeler kapand\u0131, i\u015ften \u00e7\u0131karmalar artt\u0131 ve t\u00fcketici harcamalar\u0131 azald\u0131. Ara\u00e7 sat\u0131\u015flar\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fc. Transatlantik hava yolculu\u011fu %15 oran\u0131nda azald\u0131[10]<\/a>.<\/p>\n Ancak bu durgunlu\u011fun ard\u0131ndan 2009’daki %1,4’l\u00fck karbon emisyonu d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc, ertesi y\u0131l neredeyse %6’l\u0131k bir art\u0131\u015fla dengelendi. Global Karbon Projesi<\/a>\u2018ne g\u00f6re \u00e7evresel faydalar, \u201cgeli\u015fmekte olan ekonomilerdeki g\u00fc\u00e7l\u00fc emisyon b\u00fcy\u00fcmesi, geli\u015fmi\u015f ekonomilerdeki emisyon art\u0131\u015f\u0131na geri d\u00f6n\u00fc\u015f ve d\u00fcnya ekonomisinin fosil yak\u0131t yo\u011funlu\u011fundaki art\u0131\u015f nedeniyle\u201d<\/em> k\u0131sa \u00f6m\u00fcrl\u00fc.[11]<\/a><\/p>\n Bu daha \u00f6nce ya\u015fand\u0131; tekrar da ya\u015fanabilir.<\/p>\n Hareketlili\u011fin neden oldu\u011fu kirlilikte bir kesintinin \u00f6neminin az\u0131msanamayaca\u011f\u0131na dair ba\u015fka i\u015faretler de var.<\/p>\n K\u00fcresel karantinalar gittik\u00e7e azald\u0131k\u00e7a, karayolu trafi\u011finin geriye d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcne ve hatta artt\u0131\u011f\u0131na dair kan\u0131tlar mevcut.<\/p>\n Kalabal\u0131klar (y\u00fcz maskeleri ve yolcular i\u00e7in zorunlu sa\u011fl\u0131k kontrolleri gibi tedbirlerin uyguland\u0131\u011f\u0131) otob\u00fcs ve tren gibi potansiyel enfeksiyon noktalar\u0131ndan uzak dururken, \u00c7in\u2019de pandemi s\u0131ras\u0131nda ara\u00e7 kullan\u0131m\u0131n\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n \u00d6zel ara\u00e7la yap\u0131lan seyahatlerin oran\u0131, karantinadan \u00f6nceki %34’ten %66’ya kadar neredeyse iki kat\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131.[12]<\/a>. Ayn\u0131 zamanda otob\u00fcs\/metro kullan\u0131m\u0131 %56’dan %24’e d\u00fc\u015ft\u00fc. Pazar ara\u015ft\u0131rmas\u0131 devi Ipsos taraf\u0131ndan yap\u0131lan bir ankette, \u00c7inli kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n neredeyse d\u00f6rtte \u00fc\u00e7\u00fc, vir\u00fcs\u00fcn ard\u0131ndan yeni bir araba sat\u0131n alma olas\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n daha y\u00fcksek oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n Benzer bir tablo, Stokholm, \u0130sve\u00e7’te ortaya \u00e7\u0131karken, Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019taki Londra\u2019da araba kullan\u0131m\u0131 Mart ay\u0131ndaki %50\u2019lik d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcn ard\u0131ndan Haziran ay\u0131nda normal seviyelerin %78’ine y\u00fckseldi.[13]<\/a>.<\/p>\n Altyap\u0131 d\u00fczeyinde ba\u015fka bir sorun ya\u015fanmakta \u2013 Amerika Birle\u015fik Devletleri’nden bu sorun, her yerdekinden daha belirgin. Harita verileri, daha d\u00fc\u015f\u00fck hava kirlili\u011fine sahip, y\u00fcr\u00fcnerek ula\u015f\u0131m sa\u011flanabilen topluluklar\u0131n kronik ko\u015fullara kar\u015f\u0131 korunmaya yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funa dair iyi kan\u0131tlara ra\u011fmen, bir\u00e7ok Amerikan toplulu\u011funun sadece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f i\u00e7in tasarlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, kald\u0131r\u0131mlar\u0131n tamamen eksik oldu\u011funu g\u00f6steriyor[14]<\/a>. Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta bile, Birle\u015fik Krall\u0131k kald\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7te ikisinden fazlas\u0131 (yakla\u015f\u0131k %70) \u00fc\u00e7 metreden daha az geni\u015flikte ve bir yaya di\u011ferini ge\u00e7mek istedi\u011finde sosyal mesafeyi korumak zor[15]<\/a>.<\/p>\n Yani, temiz havaland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, araba i\u00e7ermeyen bir \u00fctopya vizyonu \u015fu anda b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde varsay\u0131msal kal\u0131yorsa, pandemi sonras\u0131 hareketlili\u011fin muhtemel gelece\u011fi ve maksimum say\u0131da insana fayda sa\u011flamas\u0131 i\u00e7in ne yapabiliriz?<\/p>\n Baz\u0131 \u00fclkelerin, zorluk ya\u015fayan otomotiv end\u00fcstrilerini desteklemek ad\u0131na d\u00fczenlemeleri gev\u015fetece\u011fi kesinken, di\u011ferleri ise daha ye\u015fil alternatiflerden yararlanma f\u0131rsat\u0131n\u0131 kavrayacak.<\/p>\n K\u0131sacas\u0131:<\/p>\n K\u00fcresel olarak, kirlilik ve kaza oranlar\u0131 \u00fczerindeki etkiler beklendi\u011fi kadar pozitif \u00e7\u0131karsa, bu kentsel hareketlilik de\u011fi\u015fikliklerinin \u00e7o\u011fu pandemi ge\u00e7tikten sonra da devam edebilir ve belki de kentsel ula\u015f\u0131m peyzaj\u0131n\u0131n toptan olarak yeniden tasar\u0131mlar\u0131na ilham verebilir.<\/p>\n \u00d6rne\u011fin Avrupa’da d\u00f6rt farkl\u0131 \u00fclkeden \u015fehir yetkilileri (Almanya’da Bonn, Bel\u00e7ika’da Br\u00fcksel, \u0130rlanda’da Dublin ve \u0130talya’da Milano) Avrupa Komisyonu’nu, AB’nin toparlanma stratejisinin bir par\u00e7as\u0131 olarak s\u0131f\u0131r emisyonlu otob\u00fcsler i\u00e7in bir hibe program\u0131 olu\u015fturmaya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131.<\/p>\n Teklif ettikleri 3,5 milyar \u20ac’luk fon, \u015fehirlerin kombine 7,5 milyon n\u00fcfusu aras\u0131nda toplu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n yeniden canlanmas\u0131n\u0131 te\u015fvik edecek ve buna ba\u011fl\u0131 olarak herkes i\u00e7in daha temiz hava sa\u011flayacakt\u0131r.[21]<\/a>.<\/p>\n \u0130lham almak i\u00e7in G\u00f6teborg’a bakabilirlerdi. \u0130sve\u00e7’in en b\u00fcy\u00fck ikinci \u015fehri, zaten iklim sertifikal\u0131 bir uluslararas\u0131 havaliman\u0131, s\u0131f\u0131r emisyonlu bir tramvay a\u011f\u0131 ve 1.000’den fazla kamu kiralama bisikletine sahip olan ye\u015fil ula\u015f\u0131m dalgas\u0131n\u0131n \u00f6nc\u00fcs\u00fc.[22]<\/a> 2020’nin gelecek g\u00fcnlerinde ise, 157 yeni elektrikli otob\u00fcs ve 19 caddeden olu\u015fan bir \u015febeke taraf\u0131ndan desteklenen filo toplam 220’ye ula\u015facak.[23]<\/a> Avrupa Komisyonu taraf\u0131ndan Ak\u0131ll\u0131 Turizm Avrupa Ba\u015fkenti 2020<\/a> olarak adland\u0131r\u0131lan \u015fehrin ye\u015fil dirili\u015fe ilham veren d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc, 1980’lerin ortalar\u0131nda bu eski sanayi liman kentinin, \u0130sve\u00e7’in kendi \u00e7evre bakan\u0131 taraf\u0131ndan bir \u201ccehenneme bah\u00e7esi\u201d olarak adland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse, son derece etkileyici. \u015eu anda, G\u00f6teborg’un toplu ta\u015f\u0131ma ara\u00e7lar\u0131n\u0131n %65’i yenilenebilir enerjiyle \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor ve 2030 y\u0131l\u0131na kadar \u015febekeyi tamamen elektrikli hale getirme plan\u0131 mevcut. [24]<\/a><\/p>\n Daha fazla \u015fehir toplu ta\u015f\u0131ma planlar\u0131na kat\u0131lmay\u0131 planl\u0131yorsa, operat\u00f6rler endi\u015feli yolcular\u0131 nas\u0131l geri kazanaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flamal\u0131. Toplu ta\u015f\u0131ma d\u00fczenlemeleri, en az\u0131ndan, yeni oturma konfig\u00fcrasyonlar\u0131 ve kat\u0131 yolcu s\u0131n\u0131rlar\u0131 gerektirecektir. \u0130nsanlar\u0131n ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 d\u00fczene sokmak, yeni istasyonlar ve duraklar in\u015fa etmeyi bile gerektirebilir.<\/p>\n Ve hepsi bu de\u011fil. Ayr\u0131ca teknolojiye, yenili\u011fe ve en \u00f6nemlisi vizyona ihtiyac\u0131m\u0131z olacak.<\/p>\n Daha g\u00fcvenli ve daha s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir hareketlilik aray\u0131\u015f\u0131nda, daha ak\u0131ll\u0131 bir toplu ta\u015f\u0131ma rejimini benimsemeyi hedefliyoruz.<\/p>\n D\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki operat\u00f6rler, temass\u0131z \u00f6demeden \u00e7evrimi\u00e7i \u00f6n rezervasyona kadar bir dizi acil taktik ara\u015ft\u0131r\u0131yor. Koronavir\u00fcs\u00fc, g\u00fcvenli bir \u015fekilde arkam\u0131zda b\u0131raksak bile, bu de\u011fi\u015fikliklerin resmin bir par\u00e7as\u0131 olarak hayat\u0131m\u0131zda kalmas\u0131 muhtemeldir.<\/p>\n Yolcular\u0131 daha az kalabal\u0131k platformlara ve ara\u00e7lara y\u00f6nlendirerek toplu ta\u015f\u0131maya \u00e7\u00f6z\u00fcm getirmeyi ama\u00e7layan uygulamalar geli\u015ftirilme a\u015famas\u0131nda[25]<\/a>.<\/p>\n Bir nakliye sa\u011flay\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan, yolcu ak\u0131\u015f\u0131 monit\u00f6rleri, de\u011fi\u015fen talebe yan\u0131t olarak otob\u00fcsleri yeniden y\u00f6nlendirmek i\u00e7in kullan\u0131labilir.<\/p>\n Asl\u0131nda, b\u00f6yle bir teknoloji zaten var; \u00c7in, karayolu trafi\u011fini d\u00fczenlemek i\u00e7in pandemiden \u00f6nce bile bu t\u00fcr bir teknolojiden yararlanmaktayd\u0131.<\/p>\n Alandaki di\u011fer yenilikler ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz. Bir\u00e7ok h\u00fck\u00fcmet, krizden \u00f6nce bile 2025 y\u0131l\u0131na kadar otomobil sahipli\u011fini ge\u00e7ersiz k\u0131lmak i\u00e7in bir proje haz\u0131rlayan Helsinki, Finlandiya \u00f6rne\u011fini yak\u0131ndan izleyecek.<\/p>\n Yenilik\u00e7i hizmet olarak hareketlilik – mobility as a service<\/a> (MaaS) giri\u015fimi, \u015fehrin \u00e7e\u015fitli ula\u015f\u0131m se\u00e7eneklerini tek planl\u0131, tek \u00f6demeli bir sistem halinde bir araya getiren Whim<\/a> ad\u0131nda bir uygulama kullan\u0131yor \u2013 feribot, otob\u00fcs, tren, araba payla\u015f\u0131m\u0131, payla\u015f\u0131ml\u0131 bisiklet ve taksi gibi.[26]<\/a> Helsinki, kendi belirledi\u011fi son tarihten be\u015f y\u0131l uzakta, ancak zaten arabalar\u0131n, kentsel gen\u00e7ler aras\u0131nda stat\u00fc sembolleri olarak profillerini kaybetti\u011fi bildirilmektedir.[27]<\/a>.<\/p>\n T\u00fcm bu ‘ak\u0131ll\u0131’ d\u00fc\u015f\u00fcnce, dijitalle\u015fmenin ve ba\u011flanabilirli\u011fin gelecekteki hareketlili\u011fimizin merkezinde olaca\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyor. Ve bu sadece ba\u015flang\u0131\u00e7.<\/p>\n ‘Mikromobilite’ terimini unutmay\u0131n \u2013 bu terimi gelecekte \u00e7ok daha fazla i\u015fiteceksiniz. Her ikisi de talep konusunda pek \u00e7ok ihtiyaca \u015fimdiden cevap veren, gerekli sosyal mesafeyi koruyarak bir noktadan di\u011ferine ula\u015f\u0131m sa\u011flayan elektrikli scooter ve e-bisiklet gibi ta\u015f\u0131tlara verdi\u011fimiz ad bu.<\/p>\n \u00c7in’in bisiklet park etme istasyonu gerektirmeyen bisiklet payla\u015f\u0131m sistemi olan Mobike, geleneksel olarak yetersiz hizmet verilen topluluklar aras\u0131nda i\u015f, e\u011fitim ve sa\u011fl\u0131k hizmetlerine eri\u015fimi iki kat\u0131na \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor[28]<\/a>. Bu arada Amerikal\u0131 scooter payla\u015f\u0131m \u015firketi Bird, G\u00fcney Kaliforniya’daki ilk y\u0131l\u0131nda (2017-2018) 10 milyon s\u00fcr\u00fc\u015f ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Benzer bir zaman dilimi i\u00e7inde, rakip Lime scooter filosu, elektrikli\/pedal destekli bisikletler ve araba payla\u015f\u0131mlar\u0131 ile 34 milyon seyahat rakam\u0131na ula\u015ft\u0131.<\/p>\n Global olarak, elektrikli scooterlar\u0131n faydalar\u0131na a\u00e7\u0131k hale gelmekteyiz. Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta \u015fimdiye kadar yasa\u00a0d\u0131\u015f\u0131 olan bu ta\u015f\u0131tlar konusunda, yerel belediyelere bu y\u0131l 4 Temmuz\u2019dan itibaren pille \u00e7al\u0131\u015fan kiral\u0131k scooter\u2019lar\u0131 denemeye ba\u015flama izni verildi. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta sadece ehliyet sahibi 16 ya\u015f\u0131ndan b\u00fcy\u00fcklerin cihazlar\u0131 kiralamas\u0131na izin verilecek, ancak y\u0131l s\u00fcren deney ba\u015far\u0131l\u0131 olursa, daha fazla kiral\u0131k scooter yak\u0131nda kamusal alanda yerini alacak; Lime, Bird, Voi, Wind, Tier, Circ ve Dott gibi operat\u00f6rler bunlar\u0131 tedarik etmek i\u00e7in yar\u0131\u015facak.[29]<\/a><\/p>\n D\u00fcnya n\u00fcfusunun yar\u0131s\u0131 \u015fu anda kentsel alanlarda ya\u015f\u0131yor ve bu oran\u0131n 2050 y\u0131l\u0131na kadar \u00fc\u00e7te ikiye \u00e7\u0131kmas\u0131 muhtemel. Mikromobilite olay\u0131na ge\u00e7i\u015fin h\u0131zla ya\u015fanaca\u011f\u0131 kesin gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n Fakat bu devrimin sorunsuz olmas\u0131n\u0131 beklememeliyiz<\/em>. Mikromobilite devrimini ba\u015flatan yeni \u015firketlerin \u00e7o\u011fu k\u00fcresel karantina s\u0131ras\u0131nda orant\u0131s\u0131z bir \u015fekilde zorluk ya\u015fad\u0131. Bird\u2019\u00fcn y\u00fczlerce \u00e7al\u0131\u015fan\u0131, i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn neredeyse \u00fc\u00e7te biri bu y\u0131l Nisan ay\u0131nda i\u015ften \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. Lime ve \u0130sve\u00e7li scooter firmas\u0131 Voi de potansiyel m\u00fc\u015fteriler evde kalmaya zorland\u0131klar\u0131 i\u00e7in personeli i\u015ften \u00e7\u0131kard\u0131[30]<\/a>.<\/p>\n Bir pandemi sonras\u0131 d\u00fcnyada yeni finansman sa\u011flamak, hen\u00fcz \u00f6zel (yani: mikropsuz) hareketlili\u011fe \u00f6ncelik verdi\u011fi i\u00e7in bu yeni end\u00fcstrinin geli\u015fmesine yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n Bilim adamlar\u0131 hava kirlili\u011finin salg\u0131n\u0131 daha \u00f6l\u00fcmc\u00fcl hale getirdi\u011fini kabul ettik\u00e7e[31]<\/a>, elektrikli ara\u00e7lar (EV’ler) benimsenme oranlar\u0131 d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterse de, yukar\u0131 y\u00f6nl\u00fc seyrini s\u00fcrd\u00fcrmelidir.<\/p>\n Fransa ve Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta h\u00fck\u00fcmetler 2040’tan itibaren yeni benzinli ve dizel arabalar\u0131 yasaklayacak[32]<\/a>. Danimarka 2030’u hedefliyor. Paris, Madrid, Mexico City ve Atina belediye ba\u015fkanlar\u0131 dizel ara\u00e7lar\u0131 2025 y\u0131l\u0131na kadar yani daha erken bir tarihe dek yasaklayacak.<\/p>\n Y\u00f6netim dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 McKinsey & Co., bu nedenle, Avrupa ve \u00c7in’in (haz\u0131r yat\u0131r\u0131m ve d\u00fczenleyici destekle) EV \u00fccretine \u00f6nc\u00fcl\u00fck edebilece\u011fini tahmin ederken, ABD (d\u00fc\u015f\u00fck petrol fiyatlar\u0131 ve emisyon yasalar\u0131n\u0131n gev\u015femesi ile) gecikmelerin ya\u015fanabilece\u011fi \u00fclkeler aras\u0131nda[33]<\/a>. Bu durum, Amerika’n\u0131n EV e\u011filimi \u015fimdiye kadar cesaret verici oldu\u011fu utan\u00e7 verici; 2018 sat\u0131\u015flar\u0131 2017’de %81 art\u0131\u015f g\u00f6stermi\u015f ve Mart 2019’a kadar yolda 1.180.000’den fazla EV’yi oldu\u011fu tespit edilmi\u015fti[34]<\/a>.<\/p>\n K\u00fcresel olarak, \u015farjl\u0131 elektrikli ara\u00e7 say\u0131s\u0131 2019’un sonuna kadar hafif ticari ara\u00e7lar da dahil olmak \u00fczere 7,5 milyonu ge\u00e7ti. Orta ve a\u011f\u0131r ticari ara\u00e7lar ile toplama 700.000 birim daha ekleniyor[35]<\/a>. Avrupa, ABD ve \u00c7in’deki EV sat\u0131\u015flar\u0131ndaki yava\u015flaman\u0131n, genel k\u00fcresel b\u00fcy\u00fcmenin y\u0131ll\u0131k %9 oran\u0131nda daha d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu anlam\u0131na gelmesine ra\u011fmen, 2018’e g\u00f6re %44’l\u00fck bir b\u00fcy\u00fcme ya\u015fand\u0131. Bununla birlikte, 2030’a kadar IEA EV’lerin k\u00fcresel filonun %15’ini olu\u015fturmas\u0131n\u0131 beklemektedir[36]<\/a>.<\/p>\n EV sahipli\u011finin geleneksel t\u00f6kezleme sorunlar\u0131ndan biri olan ak\u00fc depolamada dev at\u0131l\u0131mlar yap\u0131l\u0131yor. EV’ler geleneksel olarak s\u0131n\u0131rl\u0131 aral\u0131klar\u0131n ve uzun \u015farj s\u00fcrelerinin yaratt\u0131\u011f\u0131 sorunun \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in m\u00fccadele etmi\u015flerdir. Neyse ki, bir \u00f6nceki Abdul Latif Jameel Perspectives<\/a> makalesinde de tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, ortaya \u00e7\u0131kan pil teknolojisi bu t\u00fcr sorunlar\u0131 ge\u00e7mi\u015fte b\u0131rakmaya yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n Devrim niteli\u011findeki lityum iyon piller \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7\u0131yor, y\u00fcksek enerji, d\u00fc\u015f\u00fck maliyet ve uzun \u00f6m\u00fcr sa\u011fl\u0131yor. Fiyata gelince, pil maliyetlerinin talep nedeniyle maliyette d\u00fc\u015fmesi bekleniyor ve 2019’da 176 kWh’dan 2030’a kadar 62 kWh’ye dek bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f zaten ya\u015fand\u0131.[37]<\/a>.<\/p>\n \u015earj s\u00fcrelerine gelince, Pennsylvania State \u00dcniversitesi’ndeki ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar eskiden tipik olan sekiz saate k\u0131yasla \u015fu anda sadece on dakika i\u00e7inde 200 mil \u015farja izin verebilecek bir teknoloji geli\u015ftiriyorlar[38]<\/a>.<\/p>\n Dolay\u0131s\u0131yla, hareketlili\u011fin gelece\u011fi elektriksel olmakta yat\u0131yor. Ama tam olarak ne kadar hareketli olmay\u0131 ama\u00e7l\u0131yoruz?<\/p>\n G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ticaret, \u00fcstlendi\u011fimiz yolculuklar\u0131n \u00e7o\u011funu motive etmektedir. Milyonlarcam\u0131z, her g\u00fcn ofislere gidip geliyoruz. \u0130\u015f toplant\u0131lar\u0131 yapmak i\u00e7in d\u00fcnyan\u0131n etraf\u0131nda u\u00e7uyoruz. Bire bir g\u00f6r\u00fc\u015fmelerle sat\u0131n al\u0131yor, sat\u0131yor ve pazarl\u0131k ediyoruz.<\/p>\n \u015eimdiye kadar b\u00f6yle yapmaktayd\u0131k.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB-1.png\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB2.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB-3.png\")
<\/p>\nH\u0131zl\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmler konusunda dikkatli olmak<\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB4.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB5.jpg\")
<\/p>\nYe\u015fil<\/em> ya\u015famaya ba\u015flamak i\u00e7in andan faydalanmak<\/h2>\n
\n
Daha ak\u0131ll\u0131 bir gelecek geli\u015ftirmek<\/h2>\n
Mikromobilite i\u00e7in bir model<\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB6.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB7.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2020\/07\/MB8.png\")
<\/p>\n\u0130\u015f ve turizm ama\u00e7l\u0131 seyahatte \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f<\/h2>\n