Fakat her zaman oldu\u011fu gibi baz\u0131 terslikler vard\u0131r. \u015eu anda, k\u00fcresel \u00e7apta t\u00fcketilen hidrojenin %95\u2019inin \u00fcretim s\u00fcrecinin herhangi bir yerinde fosil yak\u0131tlar kullan\u0131lmakta.[1]<\/a> En pop\u00fcler y\u00f6ntem olan Metan Buhar Reformasyonu (SMR), y\u00fcksek bas\u0131n\u00e7ta ve y\u00fcksek s\u0131cakl\u0131kta buhar gerektirir – \u015fu an sadece fosil yak\u0131tlar\u0131n sa\u011flayabilece\u011fi bu enerji ihtiyac\u0131, hidrojenin ye\u015fil referanslar\u0131 i\u00e7in ciddi bir dezavantajd\u0131r.<\/p>\n Ancak, gelecekteki \u2018hidrojen ekonomisinin\u2019 yenilik\u00e7ileri pek de kolay vazge\u00e7miyor. Uzmanlar, \u015fu anda elektrifikasyona uygun olmayan y\u00f6nleri de dahil olmak \u00fczere hidrojenin g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131m\u0131za uygun maliyetli ve <\/em>temiz bir \u015fekilde enerji sa\u011flayaca\u011f\u0131 g\u00fcnleri \u00e7ok uzakta olmayan bir senaryo olarak \u00f6ng\u00f6rmekteler. Hidrojen, uzun s\u00fcreli enerji depolama i\u00e7in kullan\u0131labilir. Perspektifler<\/a><\/u> makalemizde belirtildi\u011fi gibi hidrojenle \u00e7al\u0131\u015fan ara\u00e7lar i\u00e7in. Is\u0131tma i\u00e7in. Hatta, yakalanan CO2<\/sub> ile kar\u0131\u015ft\u0131rmak ve temiz havac\u0131l\u0131k yak\u0131t\u0131 \u00fcretmek i\u00e7in. Bu kullan\u0131m alanlar\u0131n\u0131n hepsi, sadece atmosfere zarars\u0131z bir \u015fekilde d\u00f6nen su buhar\u0131 kadar karbon ayak izi i\u00e7erir.[2]<\/a><\/p>\n Bu enerji devrimi i\u00e7in gereken sadece biraz yarat\u0131c\u0131l\u0131k, biraz kararl\u0131l\u0131k ve teknolojideki en cesur beyinlerin bir araya getirilmesidir.<\/p>\n \u00c7izim ba\u015fl\u0131\u011f\u0131: Hidrojen, emisyonsuz ara\u00e7larla ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131kta devrim yaratabilir<\/strong><\/p>\n Hidrojenin \u2018ye\u015fil\u2019 olarak adland\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in suyun elektrolizi ve hidrojen gaz\u0131n\u0131n \u00fcretilmesi i\u00e7in gerekli olan enerjiyi fosil yak\u0131tlardan de\u011fil yenilenebilir enerjilerden almal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Yenilenebilir enerjiyi depolanabilir gaza d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek, \u015fu anda yenilenebilir enerjinin \u00f6n\u00fcnde engel olu\u015fturan iki s\u0131n\u0131rlaman\u0131n \u00fcstesinden gelmektedir. Yenilenebilir enerjiler tutars\u0131zd\u0131r (g\u00fcne\u015f ve r\u00fczgar enerjisi s\u0131ras\u0131yla g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na ve r\u00fczgar\u0131n esmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r) ve bu kaynaklar\u0131n olu\u015fumu her zaman talebe uygun olarak senkronize olmaz.<\/p>\n Ye\u015fil hidrojen kayna\u011f\u0131n\u0131n \u00fcretilmesi i\u00e7in bol miktarda elektrik d\u0131\u015f\u0131nda gereken tek \u015fey; su ve elektroliz\u00f6r olarak bilinen bir ekipman par\u00e7as\u0131d\u0131r. Bu \u00e7ok \u00f6nemli nihai \u00fcr\u00fcne sahip oldu\u011funuzda, e\u015fsiz bir \u00e7ok y\u00f6nl\u00fcl\u00fck sa\u011flar.<\/p>\n Ye\u015fil hidrojen; otomobillerde veya gemilerde yak\u0131t h\u00fccrelerine do\u011frudan g\u00fc\u00e7 vermek veya termal enerji veya \u0131s\u0131tma santrallerindeki yanma s\u00fcre\u00e7leri veya yaln\u0131zca, ABD\u2019de do\u011fal gazdan \u00fcretilen y\u0131ll\u0131k 10 milyon ton end\u00fcstriyel hidrojenin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n yerini almas\u0131 i\u00e7in kullan\u0131labilir.[3]<\/a><\/p>\n Hem kamu hem de \u00f6zel sekt\u00f6r bu s\u00fcreci geli\u015ftirmek i\u00e7in ciddi zaman ve para yat\u0131r\u0131rken; baz\u0131lar\u0131n\u0131n bunu bir sonraki b\u00fcy\u00fck ke\u015fif olarak adland\u0131rmas\u0131na \u00e7ok da \u015fa\u015f\u0131rmamak gerek.<\/p>\n Temiz hidrojen geli\u015ftirme s\u00fcreci, hidrojenin ilerlemesini \u015fimdiye kadar k\u0131s\u0131tlayan baz\u0131 zorluklar\u0131n \u00fcstesinden gelebilir. Geleneksel olarak hidrojen \u00fcretmek temiz bir s\u00fcre\u00e7 de\u011fildir. Do\u011fal gaz, hidrojen \u00fcretiminde kullan\u0131lmakta olan birincil kaynakt\u0131r ve bu yak\u0131t maliyeti toplam hidrojen \u00fcretim maliyetlerinin %45-%75\u2019ine denk gelmektedir[4]<\/a>. Hidrojenin fosil yak\u0131tlardan \u00fcretiliyor olmas\u0131 hidrojen talebinin h\u0131zla artt\u0131\u011f\u0131n\u0131n da g\u00f6stergesidir. 1975\u2019ten bu yana bu talep \u00fc\u00e7 kat\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve buna paralel olarak geleneksel hidrojen \u00fcretiminden kaynaklanan emisyonlar da buna paralel olarak artm\u0131\u015ft\u0131r. Em son verilerle y\u0131lda 830 milyon ton CO2<\/sub> emisyonuna neden olan hidrojen \u00fcretimi; Birle\u015fik Krall\u0131k ve Endonezya\u2019n\u0131n toplam CO2<\/sub> emisyonuyla ayn\u0131 miktarda bir sal\u0131n\u0131ma neden olmaktad\u0131r[5]<\/a>.<\/p>\n Fosil yak\u0131t \u015firketleri, Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019nda tan\u0131mlanan emisyon azaltma hedeflerine ula\u015f\u0131lmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in faaliyetler alanlar\u0131nda giderek daha kat\u0131 k\u0131s\u0131tlamalarla kar\u015f\u0131la\u015fmaktad\u0131r. Paris Anla\u015fmas\u0131, bu y\u00fczy\u0131lda ortalama k\u00fcresel s\u0131cakl\u0131ktaki art\u0131\u015f\u0131 sanayile\u015fme \u00f6ncesi d\u00f6nemlerdeki seviyeye k\u0131yasla 2\u00b0C\u2019nin olduk\u00e7a alt\u0131nda tutmay\u0131 ama\u00e7lamaktad\u0131r. Bunu ba\u015farmak i\u00e7in t\u00fcm sekt\u00f6rlerde emisyonun \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azalmas\u0131<\/a><\/u> gerekir. Bu nedenle, bu kurulu\u015flar genellikle \u00f6nc\u00fc rol\u00fcndedirler ve ye\u015fil hidrojen ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na odaklan\u0131rlar.<\/p>\n Mevcut politikalarla (Referans Durum) enerjiyle ilgili karbondioksit emisyonlar\u0131n\u0131n yenilenebilir enerjilerin h\u0131zland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f al\u0131m\u0131yla (REmap, 2010\u20132050) k\u0131yaslamas\u0131 <\/strong><\/p>\n \u00d6rne\u011fin BP\u2019nin g\u00fcne\u015f enerjisi alan\u0131nda faaliyet g\u00f6steren yan kurulu\u015fu Lightsource BP, Bat\u0131 Avustralya\u2019da r\u00fczgar ve g\u00fcne\u015f enerjili ye\u015fil hidrojen tesisinde 1,5 GW kapasiteye do\u011fru ilerlemektedir.[6]<\/a><\/p>\n Bu arada Shell Nederland, Hollanda\u2019daki a\u00e7\u0131k deniz r\u00fczgar enerjisi ihalesinin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 alarak Rotterdam liman\u0131ndaki hidrojen merkezine 200 MW kapasitede enerji sa\u011flamak i\u00e7in Eneco ile i\u015fbirli\u011fi yapmakta.[7]<\/a><\/p>\n D\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki h\u00fck\u00fcmetler ye\u015fil hidrojen trendine yak\u0131nla\u015f\u0131yor. Birle\u015fik Krall\u0131k, Almanya, Japonya ve Avustralya gibi \u00fclkelerin hepsi de hidrojen stratejilerinin a\u00e7\u0131klam\u0131\u015f olup; Almanya bu \u00e7abalar\u0131 ba\u015flatmak i\u00e7in 200 milyon Amerikan Dolar\u0131\u2019ndan fazla kredi deste\u011fi sunmaktad\u0131r. Hollanda 2025 y\u0131l\u0131na kadar i\u015fletime ge\u00e7ebilecek 500 MW ye\u015fil elektroliz\u00f6re sahip olmay\u0131 planl\u0131yor ve Portekiz ye\u015fil hidrojen \u00fcretmek i\u00e7in g\u00fcne\u015f enerjili yeni bir tesisi 2023 y\u0131l\u0131na kadar kurmu\u015f olmay\u0131 planlamakta.[8]<\/a><\/p>\n Avrupa Komisyonu\u2019nun 2050 y\u0131l\u0131na kadar karbon n\u00f6tr hale gelme hedefine ula\u015fmak i\u00e7in ye\u015fil hidrojeni bir anahtar olarak tan\u0131mlamas\u0131yla Avrupa\u2019da bu konu daha fazla dile getirilir olmu\u015ftur. Avrupa Komisyonu\u2019nun a\u015famal\u0131 stratejisi \u015funlar\u0131 i\u00e7ermektedir:<\/p>\n Bu ittifak; ortak standartlar, terminolojiler ve sertifikalar getirirken ye\u015fil hidrojen \u00fcretim \u00f6l\u00e7e\u011fini artt\u0131rmak i\u00e7in bir yat\u0131r\u0131m hatt\u0131 sa\u011flamak \u00fczere ulusal ve b\u00f6lgesel liderleri, bankalar\u0131 ve end\u00fcstri liderlerini bir araya getirmekte.<\/p>\n AB, bu ittifakla 2050 y\u0131l\u0131na kadar karbon n\u00f6trl\u00fc\u011f\u00fcne ula\u015fma taahh\u00fcd\u00fcn\u00fc desteklemek i\u00e7in bu alanda k\u00fcresel liderlik rol\u00fcn\u00fc \u00fcstlenmek istemektedir. T\u00fcm bunlar yat\u0131r\u0131mc\u0131n\u0131n kesin kararlar almas\u0131n\u0131 te\u015fvik etmeli, b\u00f6ylece potansiyelini ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in ye\u015fil hidrojen i\u00e7in gerekli altyap\u0131y\u0131 ve lojistik a\u011flar\u0131 sa\u011flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Enerji Avrupa Komisyonu \u00dcyesi Kadri Simson \u015fu ifadelerde bulundu: \u201cAB\u2019deki enerji sistemi; daha entegre, daha esnek ve en temiz ve en uygun maliyetli \u00e7\u00f6z\u00fcmleri bar\u0131nd\u0131rabilir hale gelmelidir. Hidrojen, yenilenebilir enerji fiyatlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesi ve s\u00fcrekli yenilikler sayesinde iklime zarar\u0131 olmayan bir ekonominin olu\u015fturulabilmesi i\u00e7in uygulanabilir bir \u00e7\u00f6z\u00fcm haline gelmesi nedeniyle bu alanda kilit bir rol oynayacakt\u0131r<\/em>.\u201d[10]<\/a><\/p>\n Hayat\u0131n her alan\u0131nda oldu\u011fu gibi burada da para konu\u015fur ve hidrojen ucuz de\u011fildir. Avrupa \u0130mar ve Kalk\u0131nma Bankas\u0131\u2019na (EBRD) g\u00f6re, ye\u015fil hidrojen \u015fu anda kilogram ba\u015f\u0131na yakla\u015f\u0131k 3-6 ABD Dolar\u0131 maliyete sahipken fosil yak\u0131tlardan \u00fcretilen hidrojenin kilogram ba\u015f\u0131na maliyeti 1-1,8 ABD Dolar\u0131\u2019d\u0131r.[11]<\/a><\/p>\n Bu kesinlikle bir dezavantaj. Ve ba\u015fka bir dezavantaj daha var.<\/p>\n Uluslararas\u0131 Yenilenebilir Enerji Ajans\u0131<\/a> (IRENA), 2050 y\u0131l\u0131na kadar k\u00fcresel enerji bile\u015fiminde yenilenebilir elektrikten elde edilen hidrojen miktar\u0131n\u0131n 19 eksaj\u00fcl olmas\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmekte. Ancak bu miktarda yenilenebilir hidrojen (veya hidrojen bazl\u0131 \u00fcr\u00fcnler) \u00fcretmek i\u00e7in 4-16 terawatt g\u00fcne\u015f ve r\u00fczgar enerjisi gerekir.[12]<\/a><\/p>\n 19 eksaj\u00fcl hidrojen \u00fcretiminin y\u0131lda en az 6.690 TWsa elektrik gerektirdi\u011fi hesaplanm\u0131\u015ft\u0131r \u2013 bu elektrik y\u0131lda 1.775 GW a\u00e7\u0131k deniz r\u00fczgar \u00e7iftli\u011fi, 2.243 GW k\u0131y\u0131 r\u00fczgar \u00e7iftli\u011fi, 4.240 GW g\u00fcne\u015f paneli \u00e7iftli\u011fi veya 957 GW n\u00fckleer enerji santraline e\u015fde\u011ferdir.[13]<\/a> Mevcut kurulu kapasitemizden olduk\u00e7a \u00fcst\u00fcnde bir hedef: 23,4 GW a\u00e7\u0131k deniz r\u00fczgar \u00e7iftli\u011fi, 540,4 GW k\u0131y\u0131 r\u00fczgar \u00e7iftli\u011fi<\/a><\/u>, 480,4 GW g\u00fcne\u015f paneli \u00e7iftli\u011fi<\/a> ve 397 GW n\u00fckleer enerji santrali.<\/p>\n Bu g\u00f6z korkutucu rakamlar, baz\u0131 sekt\u00f6r uzmanlar\u0131n\u0131n neden do\u011fal gaz ve CCUS (karbon yakalama, kullan\u0131m ve depolama) kullan\u0131larak \u00fcretilen bir hidrojen t\u00fcr\u00fc olan \u2018mavi hidrojeni\u2019 bir ara \u00f6nlem olarak savundu\u011funu a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r. Ne yaz\u0131k ki, bu i\u015flem s\u0131ras\u0131nda sal\u0131nan karbonun sadece %80\u2019i \u2018yakalanabilir\u2019, bu nedenle mavi hidrojene ba\u011f\u0131ml\u0131 bir enerji ekosistemi yine her y\u0131l milyonlarca ton emisyondan sorumlu olacakt\u0131r.[14]<\/a><\/p>\n Saf maliyet kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmalar\u0131 ye\u015fil hidrojen i\u00e7in olumsuz g\u00f6r\u00fcnse de, arz ve talebin eskime prensibini hat\u0131rlamaya de\u011fer. Kullan\u0131m artt\u0131k\u00e7a fiyatlar ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak d\u00fc\u015fecektir.<\/p>\n \u00d6rne\u011fin, Avrupa \u0130mar ve Kalk\u0131nma Bankas\u0131 (EBRD) daha ucuz yenilenebilir enerji ile birlikte elektroliz maliyetlerinin d\u00fc\u015fmesini beklemektedir ve 2050 y\u0131l\u0131na kadar ye\u015fil hidrojen fiyat\u0131n\u0131n kilogram ba\u015f\u0131na 1,50 ABD dolar\u0131n alt\u0131na d\u00fc\u015ferek do\u011fal gaz ile k\u0131yaslanabilir hale gelmesini beklemektedir, hatta fosil yak\u0131tlardaki cezalar\u0131n daha da s\u0131k\u0131 hale getirilmesiyle bu etki daha da artacakt\u0131r.<\/p>\n \u201cB\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla, \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn alternatiflerden daha pahal\u0131 oldu\u011fu yenilenebilir enerji ser\u00fcveninin on veya yirmi y\u0131l \u00f6nceki ba\u015flang\u0131c\u0131yla ayn\u0131 durumday\u0131z. B\u00f6yle devam ederse ve itici bir politika uygulamaya ge\u00e7erse, beklentimiz maliyetlerin yak\u0131nda rekabet\u00e7i hale gelmesi y\u00f6n\u00fcndedir<\/em>\u201d diyor EBRD\u2019den Christian Carraretto.[15]<\/a><\/p>\n Benzer \u015fekilde, \u201cHidrojenin Gelece\u011fi\u201d raporunda[16]<\/a> IEA, yenilenebilir enerjiden hidrojen \u00fcretme maliyetinin, yenilenebilir enerji maliyetlerinin azalmas\u0131 ve hidrojen \u00fcretiminin artmas\u0131 sonucunda 2030 y\u0131l\u0131na kadar %30 oran\u0131nda d\u00fc\u015febilece\u011fini \u00f6ng\u00f6rmektedir.<\/p>\n IEA \u015funlar\u0131 belirmektedir: \u201c\u00d6zellikle g\u00fcne\u015f paneli ve r\u00fczg\u00e2r santrallerinden elde edilen yenilenebilir elektrik maliyetlerinin azalmas\u0131yla, elektrolitik hidrojene olan ilgi art\u0131yor ve son y\u0131llarda pek \u00e7ok tan\u0131t\u0131m projesi ger\u00e7ekle\u015ftirildi… G\u00fcne\u015f paneli ve r\u00fczg\u00e2r santrallerindeki \u00fcretim maliyetlerinin azalmas\u0131yla, m\u00fckemmel yenilenebilir kaynaklara sahip konumlarda elektroliz\u00f6rlerin in\u015fa edilmesi hidrojen i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli bir tedarik se\u00e7ene\u011fi haline gelebilir<\/em>.\u201d<\/p>\n Engellere ra\u011fmen IRENA, yenilenebilir hidrojeni enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcnde \u2018eksik halka\u2019 olarak tan\u0131mlamada teredd\u00fct etmemektedir, bu da yenilenebilir enerji sekt\u00f6rlerine g\u00fc\u00e7 vermektedir, aksi takdirde elektrifikasyon yoluyla karbondan kurtulmak zordur.<\/p>\n Ancak, gerekli \u00f6zel yat\u0131r\u0131m\u0131 \u00e7ekmek i\u00e7in \u0131l\u0131ml\u0131 bir politikan\u0131n ve d\u00fczenleyici \u00e7er\u00e7evenin kritik \u00f6nemde oldu\u011funu kabul etmektedir.<\/p>\n Bu nedenle IRENA \u015funlar\u0131 \u00f6nermektedir:<\/p>\n Ayr\u0131ca IRENA, \u00f6nemli teknolojiler olgunla\u015ft\u0131k\u00e7a ye\u015fil hidrojen i\u015ftah\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131 beklemek i\u00e7in her t\u00fcrl\u00fc nedenin oldu\u011funu belirtmektedir.<\/p>\n Proton De\u011fi\u015fimli Membran (PEM) elektroliz\u00f6rleri ve yak\u0131t h\u00fccreleri; halihaz\u0131rda Japonya, Kaliforniya ve Avrupa gibi \u00f6nemli pazarlarda ticari da\u011f\u0131t\u0131ma devam ederek \u00f6l\u00e7ek ekonomilerine yakla\u015fmaktad\u0131r.[18]<\/a><\/p>\n Dahas\u0131, yeni elektro yak\u0131tlar havac\u0131l\u0131k gibi sekt\u00f6rler i\u00e7in potansiyel olarak \u00f6nemli olan ekipmanlar\u0131 kullan\u0131m noktas\u0131nda uyarlamaya gerek kalmadan sorunsuz bir \u015fekilde fosil yak\u0131tlar\u0131n yerini alabilir.<\/p>\n \u00c7evre dostu hidrojenin iklim hedeflerine h\u0131zl\u0131 ve \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde ula\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak pek \u00e7ok end\u00fcstri, halihaz\u0131rda tan\u0131mlanm\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r. Bunlar; petrokimyasallar ve \u00e7elik \u00fcretimi gibi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli operasyonlar\u0131 ve otob\u00fcsler, kamyonlar, trenler ve gemiler gibi orta ve a\u011f\u0131r ta\u015f\u0131ma hizmeti ara\u00e7lar\u0131n\u0131 i\u00e7ermektedir.<\/p>\n Mobilite<\/a> bir yandan alg\u0131lar\u0131 de\u011fi\u015ftirmeye yard\u0131mc\u0131 olurken belki de hidrojenin faydalar\u0131ndan yararlanma yolunda zaten en y\u00fcksek profile sahip sekt\u00f6rlerden biridir.<\/p>\n Japonya, hidrojen yak\u0131t h\u00fccreli ara\u00e7larda d\u00fcnya lideridir. 2025 y\u0131l\u0131na kadar yolda toplam 200.000 hidrojenli araca sahip olmay\u0131 ve 2030 y\u0131l\u0131nda bu rakam\u0131 800.000\u2019e y\u00fckseltmeyi hedeflemektedir[19]<\/a>. Bu hedefler, milyonlarca hidrojenli arac\u0131 \u00fclkenin yollar\u0131na koymak i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f ulusal \u00e7apta bir hidrojen yak\u0131t ikmal istasyonlar\u0131 a\u011f\u0131 ile desteklenecektir. \u0130leriye bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda; 2025 y\u0131l\u0131na kadar 320, ve 2030 y\u0131l\u0131na kadar 900 hidrojen istasyonunu faaliyet g\u00f6stermesini hedeflemektedir[20]<\/a>.<\/p>\n Japon otomotiv devi ve uzun s\u00fcredir Abdul Latif Jameel orta\u011f\u0131 olan Toyota Motor Corporation, hidrojen yak\u0131t h\u00fccresi teknolojisinin geni\u015f bir ara\u00e7 yelpazesine g\u00fc\u00e7 verebilece\u011fini uzun s\u00fcredir g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmaktad\u0131r ve \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki on y\u0131l boyunca yak\u0131t h\u00fccreli elektrikli ara\u00e7 sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131n \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde artaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmektedir. Bu beklentiler do\u011frultusunda, 2021[21]<\/a> y\u0131l\u0131 sonuna kadar y\u0131lda 30.000\u2019den fazla yak\u0131t h\u00fccreli elektrikli araba \u00fcretmeyi planlamaktad\u0131r \u2013 bu da 2018\u2019de y\u0131ll\u0131k 3.000 olan bu rakam\u0131n ne kadar art\u0131\u011f\u0131n\u0131z g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermektedir.<\/p>\n Ger\u00e7ekte, 2018[22]<\/a> y\u0131l\u0131nda Suudi Arabistan\u2019\u0131n ilk hidrojen yak\u0131t h\u00fccresi yak\u0131t ikmal istasyonu olan Dhahran Techno Valley Science Park\u2019\u0131n lansman\u0131n\u0131 yapmak i\u00e7in Abdul Latif Jameel taraf\u0131ndan tedarik edilen Toyota Mirai, hidrojenle \u00e7al\u0131\u015fan bir ara\u00e7t\u0131. Bu, hidrojen enerjisinin ta\u015f\u0131nabilir oldu\u011funa dair kesin bir i\u015farettir.<\/p>\n Bir g\u00fcn \u00fcretmeyi umdu\u011fumuz t\u00fcm bu temiz hidrojen enerjisini nas\u0131l depolar\u0131z ve bunu saniyeye ve ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011fa elektrik sa\u011flamak i\u00e7in nas\u0131l kullan\u0131r\u0131z? Ak\u00fcler ve yak\u0131t h\u00fccreleri.<\/p>\n Bu \u00f6rt\u00fc\u015fen teknolojiler, depolanm\u0131\u015f elektri\u011fi kimyasal enerjiye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme konusunda ortak bir yetene\u011fe sahiptir ve ihtiya\u00e7 duyulan her zaman ve her yerde kullan\u0131ma haz\u0131rd\u0131r.<\/p>\n Uluslararas\u0131 Enerji Ajans\u0131\u2019na (IEA) g\u00f6re, son y\u0131llarda d\u00fcnyan\u0131n ak\u00fc h\u00fccresi \u00fcretme kapasitesi katlanarak artarak, elektrikli ara\u00e7lar (EV\u2019ler) i\u00e7in 2020 itibar\u0131yla y\u0131lda 320 GWsa kapasitede ak\u00fc \u00fcretmi\u015ftir.[23]<\/a> Bu, 2019 y\u0131l\u0131nda sat\u0131lan 2,1 milyon elektrikli araca enerji sa\u011flamak i\u00e7in yeterli olsa da; 2025 y\u0131l\u0131na kadar elektrikli ta\u015f\u0131t sat\u0131\u015f hedeflerine ula\u015f\u0131lmas\u0131 durumunda ihtiya\u00e7 duyulan 1.000 GWh kapasitenin alt\u0131nda kalacakt\u0131r. Bu alanda k\u00fcresel kapasitenin yakla\u015f\u0131k %70\u2019ini kar\u015f\u0131layan \u00c7in d\u00fcnya lideridir, ard\u0131ndan gelen Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nde bu rakam %13\u2019t\u00fcr.<\/p>\n \u00d6te yandan 500.000 adet yak\u0131t h\u00fccreli arabaya yetebilecek 1,2 GW y\u0131ll\u0131k \u00fcretim kapasitesine sahip olan Avrupa, hidrojen enerjisi i\u00e7in elektroliz\u00f6r \u00fcretimine \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmektedir. ITM Power\u2019\u0131n d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck elektroliz\u00f6r tesisinin (y\u0131lda 1 GW \u00fcretme tahmini) in\u015faat\u0131n\u0131 2021\u2019in ba\u015flar\u0131nda Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019\u0131n Sheffield \u015fehrinde tamamlamas\u0131yla bu ilerleme daha da h\u0131z kazanmaya devam ediyor.[24]<\/a><\/p>\n Elektroliz\u00f6r projelerinin ortalama kurulu boyutu, 2000-2019<\/strong><\/p>\n IEA, \u201c\u0130deal olarak, temiz enerji te\u015fvik paketleri iki teknoloji aras\u0131ndaki yay\u0131lma faydalar\u0131ndan yararlanmak i\u00e7in ayn\u0131 anda ak\u00fc ve elektroliz\u00f6r \u00fcretimini i\u00e7erecektir\u201d<\/em> diyor.[25]<\/a><\/p>\n Abdul Latif Jameel<\/a>\u2018de bizler, \u00f6zel yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n h\u00fck\u00fcmetleri ve b\u00fcy\u00fck i\u015fletmeleri ye\u015fil g\u00fcndemi h\u0131zland\u0131rmaya te\u015fvik edebilece\u011fi fikrine kesin olarak inanmaktay\u0131z. S\u0131n\u0131rlar\u0131 belirleyen teknik portf\u00f6y\u00fcm\u00fczle, pil enerji depolama alan\u0131nda yer alan \u00f6nc\u00fc ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m\u0131z sayesinde hidrojen enerjisi alan\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fctmek i\u00e7in iyi bir konuma sahibiz.<\/p>\n Kas\u0131m 2020\u2019de, Abdul Latif Jameel Energy<\/a>\u2018nin bir par\u00e7as\u0131 olan yenilenebilir enerji uzman\u0131 Fotowatio Renewable Ventures <\/a><\/u>(FRV) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla, \u0130ngiltere West Sussex\u2019te \u015febeke \u00f6l\u00e7e\u011fine sahip ikinci pil projemize ba\u015flad\u0131k. Harmony Energy<\/a><\/u> ile ortakla\u015fa geli\u015ftirilen 34 MW kapasiteli Contego projesi<\/a><\/u>, 28 Tesla Megapack lityum-iyon pil sistemini b\u00fcnyesinde bar\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n![\"ALJ](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/ALJ-Hydrogen-Energy-Infographics-Fuel-Cell.jpg\")
<\/p>\nKarbonsuzla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir gelece\u011fin anahtar\u0131<\/h2>\n
![\"ALJ](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/ALJ-Hydrogen-Energy-Infographics-Electrolyzer.jpg\")
<\/p>\nSadece s\u0131cak hava de\u011fil<\/h2>\n
![\"ALJ](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/ALJ-Hydrogen-Energy-Infographics-Emissions.jpg\")
<\/p>\n\n
![\"European](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/CleanHydrogenAlliance_logo-02-300x121.png\"){kind=logo}
Bunlar bo\u015f vaatler gibi g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. Asl\u0131nda, bu iddial\u0131 hedeflere ula\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in Avrupa Komisyonu, Avrupa Temiz Hidrojen Birli\u011fi<\/a><\/u> ad\u0131 verilen yeni bir ortakl\u0131k ba\u015flatt\u0131.<\/p>\n![\"Kadri](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/Kadri_Simson-e1571984285783-1024x1024-1-150x150.jpg\")
\nAvrupa Enerji Komisyonu \u00dcyesi<\/figcaption><\/figure>\nFiyatlar hidrojen balonunu patlatacak m\u0131?<\/h2>\n
![\"Hydrogen](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/adobestock_26078260120large.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/ALJ-Hydrogen-Energy-Infographics-Hydrogen-Costs.jpg\")
<\/em><\/p>\nPolitika perspektifi<\/h2>\n
\n
![\"Saudi](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/Saudi_Aramco_Air_Products_Hydrogen_Fueling_Station_Inauguration_June_18_2019.jpg\")
Hidrojen, bir dizi \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7\u0131c\u0131 \u00fcr\u00fcn\u00fc m\u00fcjdeliyor<\/h2>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.alj.com\/app\/uploads\/2021\/05\/ALJ-Hydrogen-Energy-Infographics-Electolyzer-Project-Sizes.jpg\")
<\/p>\n