{"id":91301,"date":"2021-08-16T07:00:24","date_gmt":"2021-08-16T07:00:24","guid":{"rendered":"https:\/\/www.alj.com\/?post_type=spotlight-fadyjameel&p=91301"},"modified":"2021-09-30T10:02:44","modified_gmt":"2021-09-30T10:02:44","slug":"beslenme-kritik-kuresel-salgin-sonrasi-dunyada-gida-guvenligi-icin-mucadele","status":"publish","type":"spotlight-fadyjameel","link":"https:\/\/alj.com\/tr\/spotlight-by-fady-jameel\/beslenme-kritik-kuresel-salgin-sonrasi-dunyada-gida-guvenligi-icin-mucadele\/","title":{"rendered":"Beslenme Kritik: K\u00fcresel salg\u0131n sonras\u0131 d\u00fcnyada g\u0131da g\u00fcvenli\u011fi i\u00e7in m\u00fccadele"},"content":{"rendered":"

T\u00fcm n\u00fcfusunu besleyecek kadar g\u0131dan\u0131n \u00fcretildi\u011fi d\u00fcnyam\u0131zda, 1,5 milyardan fazla insan gerekli beslenme imkan\u0131na sahip de\u011fildir ve 3 milyardan fazla insan en ucuz sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenme imkan\u0131na bile ula\u015famamaktad\u0131r.[1]<\/sup><\/a> Bunun acilen ele al\u0131nabilecek ve al\u0131nmas\u0131 zorunlu olan bir trajedi oldu\u011funa inan\u0131yorum.<\/p>\n

2014\u2019ten bu yana k\u00fcresel a\u00e7l\u0131k art\u0131yor. Son tahminlere g\u00f6re bu durumda olan insan say\u0131s\u0131, 690 milyon veya d\u00fcnya n\u00fcfusunun %8,9\u2019u olarak belirlenmi\u015ftir. 2019 y\u0131l\u0131nda, yakla\u015f\u0131k 750 milyon insan (veya on ki\u015fiden biri) \u015fiddetli g\u0131da g\u00fcvensizli\u011fi tehdidi alt\u0131ndayd\u0131. Ve 2 milyar civar\u0131nda insan g\u00fcvenli, besleyici ve yeterli g\u0131daya d\u00fczenli olarak eri\u015fememekteydi. Mevcut rakamlara g\u00f6re 2030 y\u0131l\u0131na kadar 840 milyondan fazla insan\u0131n a\u00e7l\u0131ktan etkilenece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclmektedir.[2]<\/sup><\/a><\/p>\n

Ve bu tahminler COVID-19\u2019dan \u00f6nce yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131, bu da zaten ba\u015far\u0131s\u0131z olan bir sistemde e\u015fi benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bask\u0131lar\u0131n olu\u015fmas\u0131na neden oldu. D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019n\u0131n belirtti\u011fi gibi[3]<\/sup><\/a>, \u201cCOVID-19, k\u00fcresel g\u0131da g\u00fcvensizli\u011finde ciddi ve geni\u015f \u00e7apl\u0131 art\u0131\u015flara yol a\u00e7m\u0131\u015f ve neredeyse t\u00fcm \u00fclkelerde zor durumdaki hane halk\u0131n\u0131 etkilemi\u015ftir.\u201d<\/em><\/p>\n

Peki k\u00fcresel salg\u0131n, g\u0131da g\u00fcvensizli\u011finin temel tetikleyicilerini tam olarak nas\u0131l etkiledi; k\u0131tl\u0131kla ve yetersiz beslenmeyle m\u00fccadele etmek i\u00e7in neler yap\u0131labilir?<\/p>\n

\"\"
COVID-19, stoklar\u0131n bask\u0131 alt\u0131nda kalmas\u0131yla geli\u015fmemi\u015f ve geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde g\u0131da yetersizli\u011fini daha da \u015fiddetlendiriyor. Foto\u011fraf Sahibi \u00a9 Reuters\/Afolabi SotundePhoto Credit \u00a9 Reuters\/Afolabi Sotunde<\/figcaption><\/figure>\n

G\u0131da g\u00fcvensizli\u011fine neden olan etkenler nelerdir?<\/h2>\n

G\u0131da g\u00fcvensizli\u011fi, kronik veya akut olarak s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131labilir. Kronik g\u0131da g\u00fcvensizli\u011finin nedeni genellikle yoksullu\u011fa dayand\u0131r\u0131l\u0131r. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, insanlar\u0131n d\u00fczenli olarak sa\u011fl\u0131kl\u0131, dengeli bir beslenme imkan\u0131na sahip olmamas\u0131 ve hatta temel enerji gereksinimlerini bile kar\u015f\u0131layamamalar\u0131 olarak tan\u0131mlan\u0131r. Akut g\u0131da g\u00fcvensizli\u011fi, bir ki\u015finin ya\u015fam\u0131n\u0131n veya ge\u00e7im kayna\u011f\u0131n\u0131n g\u0131da eksikli\u011fi nedeniyle ani bir tehdit alt\u0131nda olmas\u0131 olarak tan\u0131mlan\u0131r. Akut g\u0131da g\u00fcvensizli\u011finin temel nedenleri \u00e7at\u0131\u015fma, iklim (a\u015f\u0131r\u0131 hava ko\u015fullar\u0131 dahil), do\u011fal afetler, tedarik zincirindeki aksakl\u0131klar, sa\u011fl\u0131k ve n\u00fcfusun yer de\u011fi\u015ftirmesidir (g\u00f6\u00e7 dahil).<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ne yaz\u0131k ki bu fakt\u00f6rlerin \u00e7o\u011fu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak birbirini tetiklemektedir: \u00c7at\u0131\u015fma, tedarik zincirlerini bozar ve k\u0131tl\u0131\u011fa yol a\u00e7ar; k\u0131tl\u0131k ise \u00e7at\u0131\u015fmaya, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n bozulmas\u0131na, n\u00fcfusun yer de\u011fi\u015ftirmesine ve benzeri sorunlara yol a\u00e7ar.<\/p>\n

Yeterince yiyece\u011fi olmayan insanlar d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde, \u00f6zellikle gezegende \u00fcretti\u011fimiz yiyeceklerin %30\u2019unun hi\u00e7 t\u00fcketilmiyor oldu\u011funu \u00f6\u011frenmek \u00e7ok \u00fcz\u00fcc\u00fc;[4]<\/sup><\/a> bu konuyu daha \u00f6nceki bir Spotlight makalesinde<\/a> daha derinlemesine incelemi\u015ftim.<\/p>\n

COVID-19 g\u0131da g\u00fcvensizli\u011fini nas\u0131l etkiledi?<\/h2>\n

\"UNBirle\u015fmi\u015f Milletler D\u00fcnya G\u0131da Program\u0131 (WFP<\/a>) faaliyet g\u00f6sterdi\u011fi \u00fclkelerde, COVID-19 krizinin \u015fiddetlenmesi nedeniyle 272 milyon insan\u0131n halihaz\u0131rda akut g\u0131da g\u00fcvensizli\u011fiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011funu veya risk alt\u0131nda oldu\u011funu tahmin etmektedir.[5]<\/sup><\/a><\/p>\n

BM Genel Sekreteri Ant\u00f3nio Guterres, bu endi\u015feler nedeniyle k\u0131tl\u0131\u011f\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in bir \u00e7al\u0131\u015fma ekibinin olu\u015fturuldu\u011funu Mart 2021\u2019de duyurmu\u015ftur.[6]<\/sup><\/a> \u0130nsani \u0130\u015fler ve Acil Durum Yard\u0131m Koordinat\u00f6r\u00fc Genel Sekreter Yard\u0131mc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6netilen, WFP ve FAO\u2019dan temsilcilerin bulundu\u011fu bu \u00e7al\u0131\u015fma ekibi, en \u00e7ok etkilenen \u00fclkeler i\u00e7in k\u0131tl\u0131\u011f\u0131 \u00f6nlemek ve destek seferberli\u011fi olu\u015fturmak i\u00e7in koordineli bir \u015fekilde \u00fcst d\u00fczeyde dikkat \u00e7ekmeyi hedefleyecektir.<\/p>\n

\"Ant\u00f3nio
BM Genel Sekreteri, Ant\u00f3nio Guterres<\/figcaption><\/figure>\n

\u00c7al\u0131\u015fma ekibinin duyuru etkinli\u011finde konu\u015fan Ant\u00f3nio Guterres, \u201cCOVID-19 k\u00fcresel salg\u0131n\u0131n\u0131n tetikledi\u011fi \u00e7alkant\u0131, daha fazla aileyi ve toplulu\u011fu daha da derin bir s\u0131k\u0131nt\u0131ya sokabilir […] Gerekli ara\u00e7lar\u0131m\u0131z ve bilgi birikimimiz var. \u0130htiyac\u0131m\u0131z olan \u015fey, siyasi irade ve liderlerle uluslar\u0131n taahh\u00fctlerine ba\u011fl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesidir.\u201d<\/em> s\u00f6zleriyle durumu ifade etti.[7]<\/sup><\/a><\/p>\n

K\u00fcresel salg\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmasa da g\u0131da tedarikindeki aksamalar her zaman bir endi\u015fe kayna\u011f\u0131 olacakt\u0131. \u00d6nemli pirin\u00e7 ve bu\u011fday \u00fcreticileri olan baz\u0131 uluslar\u0131n, k\u00fcresel ekonomik belirsizliklerin daha da yay\u0131lmas\u0131na tepki olarak ihracat\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131rmas\u0131 nedeniyle 30\u2019dan fazla \u00fclkede g\u0131da k\u0131tl\u0131klar\u0131na, fiyat art\u0131\u015flar\u0131na ve sivil itaatsizliklere neden olan 2007-2008 g\u0131da krizinin haf\u0131zalardaki yeri hala tazeydi.<\/p>\n

Neyse ki b\u00fcy\u00fck ihracat\u00e7\u0131lar\u0131n \u00e7o\u011fu \u015fimdiye kadar s\u0131n\u0131rlar aras\u0131ndaki ticareti s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc. Ancak, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde hastal\u0131\u011f\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131 engellemeye y\u00f6nelik \u00f6nlemler neticesinde \u00fclkeler dahilinde g\u0131da sevkiyat\u0131nda \u00e7ok say\u0131da aksama olmu\u015ftur.[8]<\/sup><\/a> Nakliye yollar\u0131n\u0131n kapal\u0131 olmas\u0131, Afrika\u2019da depolarda bulunan stoklar\u0131n \u00e7\u00fcr\u00fcmesine yol a\u00e7m\u0131\u015f; Hindistan ve Malezya\u2019daki k\u0131s\u0131tlamalar ise \u00fclke i\u00e7inde ve d\u0131\u015f\u0131nda t\u00fcm ula\u015f\u0131m\u0131 engelleyerek \u00fcr\u00fcnlerini kent pazarlar\u0131na ta\u015f\u0131yamayan \u00e7ift\u00e7ileri \u00fcr\u00fcnleri atmaya veya bunlarla \u00e7iftlik hayvanlar\u0131n\u0131 beslemeye zorlam\u0131\u015ft\u0131r. Tedarikin kesintiye u\u011frayaca\u011f\u0131 korkusu, birka\u00e7 \u00fclkede panik sat\u0131n almalar\u0131n\u0131 da ate\u015flemi\u015ftir. \u00d6rne\u011fin Singapur halk\u0131, devlet duyurular\u0131yla ve g\u0131da t\u0131rlar\u0131yla tedariklerin kesintiye u\u011framayaca\u011f\u0131 konusunda ikna olana kadar marketlerdeki taze sebze, yumurta ve tavuk raflar\u0131n\u0131 bo\u015faltm\u0131\u015ft\u0131r.[9]<\/sup><\/a><\/p>\n

K\u0131s\u0131tlamalar ve sosyal mesafeler g\u0131dalar\u0131n yeti\u015ftirilmesi, i\u015flenmesi ve ta\u015f\u0131nmas\u0131 i\u00e7in gerekli olan malzeme ve i\u015f g\u00fcc\u00fc kaynaklar\u0131n\u0131 da s\u0131n\u0131rland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6rne\u011fin Kuzey Amerika, azalan g\u00f6\u00e7men i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn etkileriyle m\u00fccadele etmek zorunda kalm\u0131\u015f ve \u00c7in h\u00fck\u00fcmeti \u201cye\u015fil yollar\u201d i\u00e7in k\u0131s\u0131tlama muafiyetleri verene kadar \u00c7inli \u00e7ift\u00e7iler bir sonraki sezon i\u00e7in \u00e7aresizce g\u00fcbre ve tohum beklemi\u015flerdir. \u00c7e\u015fitli \u00fclkelerdeki \u00e7iftlik \u00f6rg\u00fctleri, ilk aksamalar\u0131n baz\u0131 mahsul \u00e7e\u015fitlerinin azalmas\u0131na ve daha d\u00fc\u015f\u00fck miktarda hasatlara neden olabilece\u011fi konusunda uyar\u0131da bulunmu\u015ftur.<\/p>\n

Neyse ki son k\u00fcresel hasatlar\u0131n genellikle iyi oldu\u011funu belirtmekten memnuniyet duyuyorum, yani en k\u00f6t\u00fc olas\u0131 senaryodan kurtulabiliriz.<\/p>\n

\"\"Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u0131da ve Tar\u0131m \u00d6rg\u00fct\u00fc (FAO<\/a>), 2020 y\u0131l\u0131nda pirin\u00e7, bu\u011fday, m\u0131s\u0131r ve arpa gibi tah\u0131l \u00fcretiminde 2,7 milyar tonluk yeni bir k\u00fcresel rekora ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 tahmin etmektedir.<\/p>\n

(Baz\u0131 \u00f6nemli istisnalar vard\u0131r: Do\u011fu Afrika ge\u00e7ti\u011fimiz onlarca y\u0131l i\u00e7indeki en k\u00f6t\u00fc \u00e7ekirge istilas\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r.[10]<\/sup><\/a>)<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ayr\u0131ca, k\u00fcresel salg\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131ndaki tahminlerin aksine, k\u00fcresel g\u0131da fiyatlar\u0131 artm\u0131\u015f olsa da \u00e7o\u011funlukla korkuldu\u011fu kadar ani art\u0131\u015f g\u00f6stermemi\u015ftir. 15 Haziran 2021 itibar\u0131yla Tar\u0131msal Emtia Fiyat Endeksi, 2013 y\u0131l\u0131ndan bu yana g\u00f6r\u00fclen en y\u00fcksek seviyeye yak\u0131n bir seviyede kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bu art\u0131\u015f, k\u0131smen COVID-19\u2019un neden oldu\u011fu tedarik zinciri aksamas\u0131na ba\u011flanabilir ancak rakamlar\u0131n 2007 ve 2009 aras\u0131ndaki durgunlu\u011fun \u00e7ok alt\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Artan g\u0131da fiyatlar\u0131, COVID-19\u2019un neden oldu\u011fu tek endi\u015fe de\u011fildir. Tehdidin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ancak gelir kayb\u0131 hesaba kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda netle\u015fmektedir.<\/p>\n

COVID-19\u2019un neden oldu\u011fu k\u00fcresel durgunluk, 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan bu yana ya\u015fanan en b\u00fcy\u00fck durgunluktur. Uluslararas\u0131 Para Fonu\u2019na (IMF<\/a>) g\u00f6re k\u00fcresel ekonomi, 2021 y\u0131l\u0131nda %3,5 daralm\u0131\u015ft\u0131r.[11]<\/sup><\/a><\/p>\n

Kapanmalar ve sosyal mesafe, hastal\u0131\u011f\u0131n yay\u0131lmas\u0131na \u00f6nlemeye yard\u0131mc\u0131 olmu\u015ftur. Ancak ayn\u0131 zamanda 500 milyon tam zamanl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fanla e\u015f de\u011fer bir maliyet ortaya \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.[12]<\/sup><\/a> D\u00fc\u015f\u00fck ve orta gelirli \u00fclkelerde ve kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 ekonomide \u00e7al\u0131\u015fanlar bu durumdan en k\u00f6t\u00fc \u015fekilde etkilenmi\u015flerdir. Birle\u015fmi\u015f Milletler Kalk\u0131nma Program\u0131, COVID-19\u2019un geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin gelirleri \u00fczerinde 200 milyar ABD dolar\u0131 tutar\u0131nda bir ek maliyet yarataca\u011f\u0131n\u0131 tahmin etmektedir.[13]<\/sup><\/a> Kriz ayn\u0131 zamanda yabanc\u0131 i\u015f\u00e7ilerin ailelerine para g\u00f6nderdi\u011fi havale i\u015flemlerinde de %7\u2019lik bir azalmaya yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r, normal \u015fartlarda bu havaleler her y\u0131l yakla\u015f\u0131k yar\u0131m milyar ABD dolar\u0131 tutar\u0131ndad\u0131r.[14]<\/sup><\/a><\/p>\n

\"\"G\u0131da fiyatlar\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve gelirlerin d\u00fc\u015fmesi veya s\u0131f\u0131ra inmesi, g\u0131da g\u00fcvensizli\u011fine giden yolu in\u015fa eden \u00f6nemli etkenlerdir.<\/p>\n

UNICEF, G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi Durumu raporunda, \u201cCOVID-19\u2019un bir sonucu olarak gelir kaynaklar\u0131n\u0131n ve yabanc\u0131 \u00fclkedeki \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n g\u00f6nderdi\u011fi havalelerin azalmas\u0131ndan kaynaklanan g\u0131da tedariki aksamalar\u0131 ve gelir kayb\u0131; d\u00fcnya genelindeki hane halklar\u0131n\u0131n, besleyici g\u0131dalara eri\u015fimde gittik\u00e7e daha fazla zorluklarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011funu, daha yoksul ve savunmas\u0131z n\u00fcfuslar\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmeye eri\u015fiminin daha da zorla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.\u201d <\/em>\u015feklinde uyar\u0131da bulunmu\u015ftur.[15]<\/sup><\/a><\/p>\n

En savunmas\u0131z olanlar en \u00e7ok etkilenenlerdir<\/h2>\n

COVID-19\u2019un zaten hayatta ayakta kalma m\u00fccadelesi verenler i\u00e7in her \u015feyi daha da zorla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f olmas\u0131, endi\u015fe verici bir ger\u00e7ektir. Geli\u015fmekte olan ekonomilerde ya\u015fayan insanlar, hane halk\u0131 gelirlerinin b\u00fcy\u00fck bir oran\u0131n\u0131 g\u0131daya harcamaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019ndeki orta s\u0131n\u0131f aileler gelirlerinin yaln\u0131zca %10\u2019unu g\u0131daya harcamaktad\u0131r. Pek \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck gelirli \u00fclkede bu oran %50\u2019ye yak\u0131nd\u0131r. Ayr\u0131ca, \u00e7at\u0131\u015fmadan etkilenen bir\u00e7ok b\u00f6lgede bir \u00f6\u011f\u00fcn yeme\u011fin fiyat\u0131 insanlar\u0131n g\u00fcnl\u00fck gelirleri a\u015fabilmektedir.[16]<\/sup><\/a><\/p>\n

Ancak zor durumda kalanlar yaln\u0131zca geli\u015fmekte olan d\u00fcnyadaki insanlar de\u011fildir. COVID-19, zengin \u00fclkelerde ya\u015fayan savunmas\u0131z ki\u015filer i\u00e7in de hayat\u0131 zorla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\"\"
Salg\u0131n nedeniyle ABD\u2019de de market raflar\u0131 bombo\u015f kald\u0131.<\/figcaption><\/figure>\n

Northwestern \u00dcniversitesi\u2019nin ara\u015ft\u0131rmas\u0131na g\u00f6re, Amerikan hane halk\u0131n\u0131n %23\u2019\u00fc k\u00fcresel salg\u0131n \u00f6ncesine k\u0131yasla iki kat daha fazla g\u0131da g\u00fcvensizli\u011fi sorunuyla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalm\u0131\u015ft\u0131r.[17]<\/sup><\/a><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

G\u0131da g\u00fcvensizli\u011fi daha yayg\u0131n olarak k\u0131rsal pop\u00fclasyonlarla ili\u015fkilendirilir; ancak COVID-19 her alanda i\u015fleri etkiledi\u011finden dolay\u0131 \u00f6zellikle turizme ba\u011fl\u0131 olan ve \u00e7ok say\u0131da kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 i\u015f\u00e7inin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck ve orta gelirli \u00fclkelerde \u015fehir sakinleri orant\u0131s\u0131z bir \u015fekilde fakirli\u011fe itilmi\u015ftir.<\/p>\n

\"IFPRIUluslararas\u0131 G\u0131da Politikas\u0131 Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc (IFPRI<\/a>), Sahra Alt\u0131 Afrika\u2019da yoksullu\u011fun k\u0131rsal alanlarda %15 ve kentsel alanlarda %44 oran\u0131nda artaca\u011f\u0131n\u0131 tahmin etmektedir.[18]<\/sup><\/a><\/p>\n

Sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmek art\u0131k daha zor<\/h2>\n

Tek tehdit a\u00e7l\u0131k de\u011fildir. \u0130nsanlar paraya s\u0131k\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131nda daha ucuz, daha az besleyici g\u0131dalar t\u00fcketir; enerji a\u00e7\u0131s\u0131ndan zengin ni\u015fastal\u0131 tah\u0131llar\u0131 sebze gibi daha pahal\u0131, besin a\u00e7\u0131s\u0131ndan yo\u011fun g\u0131dalara tercih etmek zorunda kal\u0131rlar.[19]<\/sup><\/a><\/p>\n

UNICEF<\/a>\u2019e g\u00f6re, sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmenin sadece enerji ihtiyac\u0131n\u0131 gideren ni\u015fastal\u0131 g\u0131dalarla beslenmeye k\u0131yasla ortalama be\u015f kat daha pahal\u0131 oldu\u011fu tahmin edilmektedir.[20]<\/sup><\/a><\/p>\n

Ekonomik krize ek olarak COVID, bu g\u0131dalar\u0131n taze kalmas\u0131 i\u00e7in gereken karma\u015f\u0131k tedarik zincirlerinde de aksamalara neden olmu\u015ftur. Ayr\u0131ca, okullarda e\u011fitimin durmas\u0131yla k\u00fcresel salg\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131ndan bu yana yakla\u015f\u0131k 39 milyar okul \u00f6\u011f\u00fcn\u00fcn\u00fc ka\u00e7\u0131ran 400 milyon \u00f6\u011frenci, ya\u015famlar\u0131ndaki kritik bir beslenme kayna\u011f\u0131ndan mahrum kalm\u0131\u015ft\u0131r.[21]<\/sup><\/a> Kalitesiz beslenme, uzun vadede sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra enfeksiyona ve hastal\u0131\u011fa daha fazla duyarl\u0131l\u0131\u011fa yol a\u00e7abilmektedir.<\/p>\n

\u00c7ok daha k\u00f6t\u00fcle\u015febilir . . . .<\/h2>\n

Ekonomik canland\u0131rma paketleri, d\u00fc\u015f\u00fck ve orta gelirli \u00fclkeler i\u00e7in bor\u00e7 ertelemeleri ve \u00e7e\u015fitli g\u00fcvenlik a\u011f\u0131 programlar\u0131, 2020 y\u0131l\u0131nda g\u0131da krizinin en k\u00f6t\u00fc \u015fekilde ya\u015fanmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesine yard\u0131mc\u0131 olmu\u015ftur. Baz\u0131 \u00f6nemli istisnalara ra\u011fmen, BM\u2019nin s\u0131n\u0131rlar\u0131n kapat\u0131lmas\u0131 ve tarifelerin belirlenmesi ile ilgili uyar\u0131lar\u0131na dikkat eden h\u00fck\u00fcmetler ve genel olarak iyi ge\u00e7en hasatlar sayesinde g\u0131da tedariklerinde ge\u00e7en y\u0131l b\u00fcy\u00fck bir sorun ya\u015fanmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Ancak bir\u00e7ok ki\u015fi g\u0131da stokunu, nakit ve aile deste\u011fini t\u00fcketmi\u015ftir ve bu nedenle bundan sonraki g\u0131da g\u00fcvensizli\u011fi tehditlerine kar\u015f\u0131 daha savunmas\u0131zd\u0131rlar. D\u00fcnya G\u0131da Program\u0131 (WFP), ge\u00e7en y\u0131l 135 milyon insan\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 akut a\u00e7l\u0131kla bug\u00fcn 272 milyon insan\u0131n kar\u015f\u0131la\u015fma ihtimali oldu\u011fu konusunda uyar\u0131larda bulunmaktad\u0131r.[22]<\/sup><\/a> Mart 2021\u2019de WFP \u0130cra Direkt\u00f6r\u00fc David Beasley, \u201cBir kez daha u\u00e7urumun e\u015fi\u011fine do\u011fru kay\u0131yoruz.\u201d<\/em> diye uyar\u0131da bulunmu\u015ftur.[23]<\/sup><\/a><\/p>\n

Bu konuda ne yapabiliriz?<\/h2>\n

G\u0131da g\u00fcvenli\u011fine kar\u015f\u0131 en \u00f6nemli iki tehdit olan \u00e7at\u0131\u015fma ve iklim krizi, k\u00fcresel koordinasyon gerektiren uzun s\u00fcreli karma\u015f\u0131k zorluklard\u0131r. COVID-19, i\u015fleri daha da k\u00f6t\u00fcle\u015ftirmi\u015f olsa da do\u011fru d\u00fczeyde yat\u0131r\u0131m, taahh\u00fct ve i\u015f birli\u011fi ile birlikte a\u015fa\u011f\u0131da belirtilen \u00e7e\u015fitli \u00f6nlemlerle \u00fcstesinden gelinebilecek nispeten k\u0131sa vadeli bir sorundur:<\/p>\n